Skip to content
Политичката криза во Бугарија влегува во нов круг, откако најголемата парламентарна група ГЕРБ–СДС одби да се обиде да формира нова влада, а премиерот во оставка Росен Жељазков веднаш го врати мандатот што го доби од претседателот Румен Радев. Со овој потег, Софија практично се доближува до уште едни предвремени избори – осми во само четири години – сценарио што стана речиси „нормала“ во бугарската политика.
Процедурата е уставно јасна, но политички тешка. По првиот неуспешен обид на најголемата група, претседателот треба да го додели вториот мандат на кандидат за премиер предложен од втората најголема парламентарна група, во овој случај „Продолжуваме со промената – Демократска Бугарија“. Ако и таму не се собере мнозинство, следи трет мандат по избор на претседателот. Доколку повторно нема стабилно парламентарно мнозинство, Радев распушта парламент и назначува техничка влада што ќе ја организира изборната трка.
Жељазков, според информациите од Софија, оценил дека нема доволна поддршка за стабилна коалиција и дека избори треба да има што е можно поскоро, при што како „добар датум“ го посочил 29 март. Ова се надоврзува на претходните најави дека ГЕРБ–СДС ќе го врати мандатот, што во пракса значи дека партијата се дистанцира од нова конструкција на влада во сегашниот распоред на силите.
Падот на владата дојде по силен уличен притисок и протести поврзани со корупција и спорни буџетски мерки и даночни најави, по што кабинетот поднесе оставка. Политичката нестабилност се случува во чувствителен момент за Бугарија: земјата влезе во еврозоната на 1 јануари 2026, па секое продолжување на кризата носи дополнителен ризик за реформите, апсорпцијата на европски средства, довербата на инвеститорите и капацитетот институциите да испорачуваат резултати надвор од изборниот циклус.
Во ваква атмосфера, големото прашање не е само кога ќе се гласа, туку што ќе се промени по гласањето. Бугарија веќе неколку години се движи во круг на избори што не создаваат јасно мнозинство, а секој нов обид за коалиција станува пократок и поскап – политички, институционално и економски. Враќањето на мандатот од Жељазков е уште еден сигнал дека компромисот во парламентот е потесен од потребата за управување, и дека јавниот притисок повторно ја турка државата кон решението што најлесно се продава – избори.