Иран: 646 загинати според активисти, Трамп вели „САД ќе помогнат“

Бројот на загинати во протестите во Иран се искачи на 646, соопшти организацијата Human Rights Activists News Agency (HRANA), која ги следи случувањата во земјата. Според истата евиденција, до 16-тиот ден од протестите уапсени се 10.721 лица, а Иран бил без интернет повеќе од 100 часа, што дополнително ја стесни можноста независно да се проверуваат податоците од терен.

HRANA и дел од медиумските извештаи наведуваат дека протестите почнале на 28 декември 2025 година на Големиот базар во Техеран, по наглиот пад на вредноста на ријалот и влошените економски услови, а потоа се прошириле и во други градови.

Во меѓувреме, американскиот претседател Доналд Трамп испрати порака на поддршка до демонстрантите, оценувајќи дека „Иран гледа кон слобода, можеби како никогаш досега“ и дека САД се „подготвени да помогнат“, без да прецизира каква поддршка подразбира.

Паралелно со политичките пораки од Вашингтон, бројките за жртвите почнаа да се појавуваат во драматично различни проценки. Ројтерс пренесе изјава од ирански официјален претставник дека „околу 2.000 луѓе“ биле убиени во протестите, додека Асошиејтед прес, повикувајќи се на HRANA, објави дека бројот на загинати се искачил на најмалку 2.003, со над 16.700 приведени.

Токму тука интернет-блокадите стануваат повеќе од технички проблем: кога комуникациите се прекинати, просторот меѓу официјалните изјави, активистичките извештаи и независната проверка се проширува, а во таа празнина полесно се градат наративи што ја туркаат кризата кон меѓународна конфронтација.

Иранските власти, според извештаите, ги обвинија САД и Израел дека стојат зад, како што ги нарекоа, „вооружени насилници“, тврдејќи дека имало напади на јавни места. Во таков контекст, секоја надворешна политичка поддршка за протестите лесно се преведува како „мешање“, а секоја закана од санкции или сила како обид за промена на режим.

Од американска страна, „помошта“ се појавува и како дел од поширок пакет притисок. „Трн“ пренесе дека Трамп најавил и царина од 25% за секоја држава што тргува со Иран, што отвора прашање дали кризата ќе се претвори во поширока економска пресметка, со ефекти што би можеле да се прелеат и врз цените на енергенсите и регионалните пазари.