Бошков: Лажат дека работниците не работат за да не дадат поголема плата

Дебатата за минималната плата повторно се враќа на истата точка: кога ќе се спомне повисок минималец, веднаш се отвора тезата за „непродуктивност“. Но што точно значи продуктивност во економија во која мнозинството компании воопшто немаат стандарди за мерење на учинокот? Според Миле Бошков, токму тука е клучот на проблемот: „непродуктивноста“ се претвора во удобна флоскула, употреблива кога треба да се блокира разговорот за раст на платите, наместо да се отвори разговор за модерни менаџерски алатки, јасни индикатори и системи на наградување.

Во таа логика, тезата дека работниците се „непродуктивни“ звучи како пресуда без доказ. Ако само мал број фирми реално мерат ефикасност, тогаш аргументот станува политички и пропаганден, не економски. Бошков посочува дека работодавачите мора да научат што значи продуктивност и како се мери, бидејќи во спротивно терминот останува празна етикета што се лепи на трудот, без да се допре организацијата на работата, технологијата, планирањето и одговорноста на менаџментот.

Позицијата на Конфедерацијата на работодавачи, според неговите ставови, формално не е против зголемување на минималната плата, бидејќи постои механизам за усогласување. Се очекува раст во март преку законското усогласување, а за дополнителното зголемување како предлог се споменува модел во кој растот би бил поддржан со ослободување од социјални придонеси за дел од покачувањето, во распон од 600 до 6.000 денари. Во превод: идејата е дел од трошокот да се „амортизира“ преку државна политика, за да се добие ефект и врз платите и врз животниот стандард, без да се удри со цела тежина врз работодавачите.

Но расправата за минималецот се судира и со пошироката слика за бизнис-околината. Како главни проблеми се издвојуваат регулативите и корупцијата, а посебно т.н. парафискални давачки и процедури што ја зголемуваат цената на работењето во речиси секој сектор – од животна средина, преку енергетика, до транспорт. Во таков амбиент, „продуктивноста“ станува збор што се користи селективно: кога треба да се притисне работникот, но ретко кога треба да се притисне системот што ја јаде ефикасноста.

Прашањето што останува е едноставно, но непријатно за сите страни: ќе се претвори ли расправата за минималната плата во сериозна агенда за мерење учинок, намалување на парафискални бариери и борба против корупцијата, или повторно ќе се сведе на меѓусебно обвинување – каде што „непродуктивноста“ е само збор, а минималецот само бројка во календарот.

Дебатата за минималната плата повторно се враќа на истата точка: кога ќе се спомне повисок минималец, веднаш се отвора тезата за „непродуктивност“. Но што точно значи продуктивност во економија во која мнозинството компании воопшто немаат стандарди за мерење на учинокот? Според Миле Бошков, токму тука е клучот на проблемот: „непродуктивноста“ се претвора во удобна флоскула, употреблива кога треба да се блокира разговорот за раст на платите, наместо да се отвори разговор за модерни менаџерски алатки, јасни индикатори и системи на наградување, во неговото интервју за Радио слободна Европа.

Во таа логика, тезата дека работниците се „непродуктивни“ звучи како пресуда без доказ. Ако само мал број фирми реално мерат ефикасност, тогаш аргументот станува политички и пропаганден, не економски. Бошков посочува дека работодавачите мора да научат што значи продуктивност и како се мери, бидејќи во спротивно терминот останува празна етикета што се лепи на трудот, без да се допре организацијата на работата, технологијата, планирањето и одговорноста на менаџментот.

Позицијата на Конфедерацијата на работодавачи, според неговите ставови, формално не е против зголемување на минималната плата, бидејќи постои механизам за усогласување. Се очекува раст во март преку законското усогласување, а за дополнителното зголемување како предлог се споменува модел во кој растот би бил поддржан со ослободување од социјални придонеси за дел од покачувањето, во распон од 600 до 6.000 денари. Во превод: идејата е дел од трошокот да се „амортизира“ преку државна политика, за да се добие ефект и врз платите и врз животниот стандард, без да се удри со цела тежина врз работодавачите.

Но расправата за минималецот се судира и со пошироката слика за бизнис-околината. Како главни проблеми се издвојуваат регулативите и корупцијата, а посебно т.н. парафискални давачки и процедури што ја зголемуваат цената на работењето во речиси секој сектор – од животна средина, преку енергетика, до транспорт. Во таков амбиент, „продуктивноста“ станува збор што се користи селективно: кога треба да се притисне работникот, но ретко кога треба да се притисне системот што ја јаде ефикасноста.

Прашањето што останува е едноставно, но непријатно за сите страни: ќе се претвори ли расправата за минималната плата во сериозна агенда за мерење учинок, намалување на парафискални бариери и борба против корупцијата, или повторно ќе се сведе на меѓусебно обвинување – каде што „непродуктивноста“ е само збор, а минималецот само бројка во календарот.