Дојави за бомби во училишта: лажни пријави во Скопје и Тетово

Утринава неколку училишта во Скопје и Тетово добиле дојави за наводно поставени експлозивни направи, по што веднаш биле активирани стандардните безбедносни процедури и полициски проверки. Од Министерството за внатрешни работи за медиумите потврдија дека пријавите биле евидентирани и дека по преземените мерки и активности е утврдено оти станува збор за лажни дојави.

Ваквите пораки, иако во најголем дел завршуваат како „лажна тревога“, секојпат го носат истиот ефект на терен: прекин на наставата, вознемиреност кај учениците, паника кај дел од родителите и непотребно ангажирање на ресурси што треба да бидат насочени кон реални безбедносни ризици. Токму затоа, институционалната реакција вообичаено оди по две траси – прво безбедносна проверка на објектите и евакуација каде што е потребно, а потоа истражна работа за дигиталната трага и потеклото на пораките.

Последните години покажаа дека „брановите“ дојави знаат да се повторуваат во серии и во повеќе градови, што ја отвора и пошироката дилема: дали станува збор за хулиганство, за копирање на претходни модели, или за тестирање на системот и јавната психологија преку евтина, а разорна алатка – една е-пошта. Во еден дел од претходните случаи МВР соопштуваше дека проверките завршиле без пронајдени опасни предмети, а во одделни настани биле детектирани и конкретни сторители, што значи дека трагата не е недопирлива, но бара време, техничка експертиза и координација.

Денешниот случај повторно ја наметнува потребата училиштата да имаат јасни, увежбани протоколи за евакуација и комуникација, но и државата да ја третира оваа појава како хибриден безбедносен проблем во кој дигиталната компонента е подеднакво важна како и физичката проверка на терен. Во спротивно, секоја следна „лажна бомба“ ќе остане евтин начин за создавање хаос во најчувствителното место – училиштето.