Skip to content
Ниту еден македонски универзитет не е рангиран на најновата листа „Глобал 2000“ на Центарот за рангирање на светски универзитети, што повторно го отвора прашањето за состојбата на високото образование, научната продукција и меѓународната видливост на домашните универзитети.
На листата нема ниту УКИМ, најстариот и најголем универзитет во државата. Тоа е особено значајно затоа што во претходни години токму Универзитетот „Св. Кирил и Методиј“ беше единствениот македонски претставник меѓу 2.000 најдобро рангирани универзитети во светот. Во 2024 година УКИМ беше на 1.990 место, но веќе во 2025 година испадна од ова рангирање.
Најдобро пласиран универзитет од земјите на поранешна Југославија е Универзитетот во Белград, кој е рангиран на 393 место. Универзитетот во Љубљана е на 444 место, а Универзитетот во Загреб на 522 место. Од Србија на листата има уште три универзитети, од Хрватска уште два, а од Словенија уште еден.
Рангирањето на CWUR се базира на четири критериуми: квалитет на образование, вработливост на дипломираните студенти, квалитет на наставниот кадар и истражувачки резултати. Центарот наведува дека не се потпира на анкети или податоци доставени од самите универзитети, туку на мерливи индикатори и големи бази на податоци.
Слабата позиција на македонските универзитети на ваквите листи не е изолиран статистички податок, туку сигнал за подлабоки проблеми: недоволно меѓународно препознатлива научна продукција, ограничено присуство во глобални истражувачки мрежи, слаб трансфер на знаење кон економијата и недоволна институционална стратегија за академски развој.
Сепак, различните светски рангирања користат различни методологии. УКИМ е присутен на ранг-листата на Times Higher Education за 2026 година во групата 1501+, а на QS Europe University Rankings – Southern Europe 2026 е рангиран на 124 место. Тоа покажува дека отсуството од „Глобал 2000“ не значи целосно исчезнување од сите меѓународни академски мапи, но укажува дека најголемиот македонски универзитет заостанува таму каде што силно се вреднуваат истражувачките перформанси и глобалната академска конкурентност.
Во првите десет универзитети на листата се Харвард, МИТ, Стенфорд, Кембриџ, Оксфорд, Принстон, Универзитетот во Пенсилванија, Колумбија, Јеил и Универзитетот во Чикаго. САД и Кина имаат најголем број институции меѓу првите 2.000, што ја потврдува доминацијата на земјите со силни истражувачки системи, високи вложувања и долгорочни академски политики.
За Македонија, проблемот останува во тоа што најголемиот универзитет во земјата не успева да одржи стабилно присуство ниту на крајот од листата на 2.000 најдобри. Во услови кога регионалните универзитети од Белград, Љубљана и Загреб се стотици места погоре, резултатот го поставува прашањето дали високото образование се третира како развојна политика или како систем што преживува без јасна стратегија, сериозно финансирање и мерливи академски цели.
