Трајановски: Од самоблокадата на власта не страда ЕУ, ниту Бугарија и Грција, страда Македонија

Со Александар Трајановски, потпретседател на СДСМ разговараме за актуелната политичка ситуациија во земјата, за состојбите во партијата и за перспективите на нашата земја од аспект политичкиот избор и иднина на Северна Македонија.

Трајановски во пост-конгресниот период на СДСМ најавува борба зашто народот очекува некој да се спротивстави на оваа власт, бидејќи имаме апсолутно ненародно владеење.

Потпретседателот на СДСМ вели дека луѓето што сега се на власт, се третиот ешалон од времето на Груевски, а лидерските средби на Мицкоски се само алиби за неодговорноста на власта.

За најлоша политика ја смета игноранцијата на власта на барањата на граѓаните и вели дека масовниот протест на синдикатите покажа дека владата ја губи контролата во државата.

За Трајановски самоблокадата е главната ориентација на оваа влада и дека од нејзините политиките не страда ЕУ, ниту Бугарија и Грција, страда Македонија.

Со потпретседателот на СДСМ Александар Трајановски разговараше Зоран Бојаровски

Да почнеме со една постконгресно тема. Се остварија вашите прогнози дека „бунтовниците“ во СДСМ, ако можеме така да ги наречеме, односно некои од поранешните високи функционери во партијата и во институции во државата, не успејаа да го „саботираат“ конгресот.

Така се очекуваше. Сепак, според вашата проценка, колкава е штетата што беше направена од овие дејствија на поранешните членови на СДСМ?

Да, кружеше во јавноста дека ќе има некој тип на бојкот, дека ќе се предизвика на Конгресот, но сепак, видовме дека со едно присуство од околу седумдесет проценти од делегатите, Конгресот апсолутно доби на легитимитет. Од него испративме една јасна порака на единство. Испративме и порака на тоа што ќе следи, каде ќе не води битката понатаму. Донесовме неколку одлуки, како што е зголемувањето на бројот во Централниот одбор, зголемување на бројот во Извршниот одбор.

Отворивме тема за избор на претседатели на општинските организации, да биде на ниво на самите општини, преку општинските конференции или преку непосредно гласање на членовите.

Изгласавме доверба на заменик-претседателката Вани Каранфилоска Пановска. Така што, испративме една порака дека партијата се консолидира и дека сите најави за бојкот останаа во доменот на шпекулации. Дека се апсолутно невистинити.

Најважно од овие овие конгреси е она што следува, како и дали ќе има некакво кадровско освежување. СДСМ најави нешто што го нарековте „Проект 300“. Дали тој се однесува на тоа и зошто токму „300“? Што е тоа „300“ во проектот?

Овој Конгрес беше отчетен. Бевме фокусирани на постизборните резултати од локалните избори. Обрнавме внимание на голем дел од општинските организации, каде што имаше резултат, а и на општинските организации што не дадоа очекуван резултат. Така што фокусот на овој Конгрес беше постизборен.

Сепак, претседателот најави дека следи „Проектот 300“. Тоа е „инфилтрирање“ на 300 нови млади членови низ структурите на партијата. Буквално на секое ниво, почнувајќи од општинските. Тие ќе бидат моторот на партијата, двигател.

Со голем дел со нив е стапено во контакт. Голем дел од нив се приклонети кон партијата и се пронаоѓаат во тоа што во последно време го најавивме. Се надевам дека за многу краток период ќе видиме едно многу поенергично делување на Социјалдемократскиот сојуз, буквално на секое поле.

Народот очекува борба и СДСМ да се спротивстави на оваа власт.

Тоа е добар шлагворт за следното прашање. Теренот е најважната работа за партиите. Нешто што треба да биде приоритет. Ова со Проектот 300,  млади и нови луѓе да се вклучат на таков начин во работата на партијата, најавува една доконсолидација на партијата.

Дали тоа значи дека со работата на терен, поинтензивната, понепосредна, со директен контакт со граѓаните, партијата практично си извлекува од она што беше нарекувана – елитистичка партија?

Факт е дека партијата се консолидира. После парламентарните избори партијата стварно беше во еден нокаут, да се изразам така. Во голем дел од општинските организации преовладуваше огромно разочарување. Имаше огромно несогласување меѓу членството. Во предходниот период од година и пол, скоро две години, работиме буквално во сите општински организации, работиме буквално на терен. Имаме контакти со членството за да го мотивираме, да му претставиме планови како ќе се зајакнува партијата во престојниот период.

Јас морам да напоменам дека тоа што ќе следи апсолутно ќе ги опфати сите, од најдоле до најгоре. Јас отсекогаш сум тврдел дека базата на една партија е општинската организација. Месните одбори и општинските организации се базата на една партија од каде што треба да произлегуваат идеите. Нормално, преку Извршниот, преку Централниот одбор да се имплементираат. Ни треба една широка дебата, која беше опфатена и на Конгресот на тие теми, каде што реално имаше и забелешки од одделни делегати. Нормално Конгресот, впрочем, е за тоа, а не медиумите.

Во една конструктивна атмосфера и разговор донесовме голем дел на одлуки кои понатаму ќе ги спроведеме. Тоа е зајакнување на базата на партијата.

Ова владеење апсолутно ненародно и тоа треба да им го покажеме на граѓаните.

Дали тоа зајакнување на базата и тој директен контакт со граѓаните, со членовите, со симпатизерите, како и со големиот број на неопределени гласачи, е сега борбата за да се придобијат за политиките, не мора да станат членови на партијата?

Социјалдемократскиот сојуз секогаш важел за партија која била меѓу народот, реално. Така што и од овој аспект со самото наше делување преку општинските организации ќе успееме да стигнеме до граѓаните. Зашто го велам ова? Затоа што видовте што се случува во нашата држава предходната година и пол.

Владее едно огромно разочарување кај народот од сегашната власт. Не се гледа алтернатива, затоа што сè уште се свежи мислите и од нашето владеење, па и од претходното владеење.

Но, полека почнуваме да ја враќаме довербата на граѓаните и тоа преку платформи кои ќе ги најавиме во претстојниот период.

Се чувствува и една поинаква комуникација во однос на медиумите, во однос на јавноста. Прилично нагласен интензитет на изјави, прес конференции, соопштенија со еден тон кој е многу поостар, подиректен. Дали тоа значи дека власта ви дава доволно материјал за такво нешто или се подготвувате за избори?

Народот очекува борба. Народот очекува ние да сме тие што ќе се спротивставиме на оваа власт.

Затоа и нашето делување после локалните избори стана поенергично, во смисла на тоа како што рековте: прес конференции, борба против корупција. Поставивме платформа каде што ќе може народот да пријавува, компании да пријавуваат нерегуларности на јавни набавки и слично.

Од сето тоа црпиме материјал каде што има реални индиции за сторен криминал или корупција и е пријавено до надлежните институции, односно до јавното обвинителство, ДКСК…

Сакам да кажам дека со таа платформа, со тоа наше излегување пред граѓаните, ние сме една продолжена рака со којшто ќе успееме да ги доловиме сите моменти од ова владеење кое апсолутно ненародно. Тоа ќе успееме да им го претставиме на граѓаните.

Но тој интензитет не е соодветно пропорционален на одговорот на институциите. Нема доволно реакција од институциите за да покренат предмети за корупциските скандали во редовите на власта?!?

Наше е тоа да го претставиме. Дали Јавното обвинителство или ДКСК или другите институции, реално ќе покренат некоја постапка за сторен криминал е нивна одлука.

Не може ние да зборуваме за фирми кои во рок од година и пол добиле на локално ниво 161 тендер, една фирма, а да нема индиции за сторен  криминал. Ние може да укажеме, може да предочиме, да дадеме аргументи, а понатаму топката е на страната на релевантните институции.

Јас упорно кажувам дека ние треба да бидеме очите на народот. Реално, зашто народот нема инструмент да оди да проверува… Ние ќе бидеме фактички и очи и уши на народот за предочиме дека во одредени сегменти има индиции за корупција.

За власта судството е маша за заплашување и за притисок врз опозицијата.

Јас ќе кажам една констатација, не знам дали вие ќе се согласите или не, може да имате спротивно мислење, но, владеачките партии, особено ВМРО-ДПМНЕ постојано, континуирано и нагласено зборува за судството со најмала доверба, дека не му верува на обвинителството.

А од друга страна вие предочувате дека има голем низа на корупциски скандали на кои тоа судство не реагира. Или обвинителството. Дали ова значи дека наспроти толкувањата на ВМРО- ДПМНЕ, ние повторно имаме заробено правосудство?

Апсолутно е тоа така. Мислам дека и граѓаните гледаат дека имаме заробено судство и дека довербата во судството не е ниту милиметар помрдната. Тоа апсолутно се гледа со закочените реформските закони.

Реформската агенда од која граѓанито треба да осетат дека нешто се придвижува во државава. И поради тоа да дадат за да се врати довербата во судството.

Наместо тоа, ние гледаме дека судството е апсолутна маша за заплашување и за притисок врз опозицијата. Тоа оваа влада го докажа во многу наврати. Прво со резолуцијата во Собрание, со забраната за говор. Апсолутно на секој чекор. Сега и со Сејф Сити. Значи со апсолутна контрола…

Јас би рекол и со директното влијание во изборот во институциите. На пример за Судот во Стразбур и со очигледното влијанието на власта во однос на тоа кој ќе оди во Стразбур. Еве сега следува избор на државен јавен обвинител и забележливи се влијанија и во таа постапка.

Јас го кажав тоа предходно. Оваа влада наликува многу на владата на Никола Груевски. Тоа што тој начин на владеење фактички е само пресликан.

Затоа што овие луѓе сега што се на власт, сè третиот ешалон од времето на Груевски. Не може да се смени таа матрица на размислување. Ние сме тука да укажеме на тоа и да се бориме против тоа. Како ќе се бориме и како ќе успееме тоа да го претставиме пред граѓаните, тоа е наше и граѓаните ќе го видат тоа.

Луѓето што сега се на власт, се третиот ешалон од времето на Груевски.

Се вели дека тоа се проверува на избори. ВМРО ДПМНЕ лавира, понекогаш вели одиме на избори, па потоа се повлекува. СДСМ во последно време инсистира на тоа дека се подготвени за избори. Дали можеме да очекуваме оваа пролет да биде најава за избори на есен со опозициска пролет која ќе притисне за вонредни избори?

Многу индикатори говорат дека ќе има предвремени избори. Прво, она сценарио што го диктира владеачката партија, прво изолација па избори, па носење на мигранти.

Сè што отвори Социјалдемократскиот сојуз на прес конференциите е дел веќе остварено, а дел ќе биде остварено. Изолацијата ја гледаме на секој чекор, апсолутно.

Сакам да кажам дека апсолутно сѐ води кон тоа дека ќе има предвремени избори. Дали ќе бидат годинава или на почеток на наредната година, тоа ќе одлучи, наверојатно, владечката партија.

Кога ќе видите во каква финансиска дупка влегува моментално нашата држава, кога ќе видите дека за прв пат во историјата е затворен Трезорот на 15 декември, дека нема меѓуинституционални плаќања, плаќања кон компании. Ќе видите дека се работи за сериозен недостиг на финансиски средства. Имате задолжувања. Најавено е ново задолжување од триста милиони евра.

Сето тоа се индиции дека на пролет или на есен, би имале парламентарни избори.

Да, тука е и големиот социјален притисок. Синдикатите излегоа на протести, платите стагнираат. ССМ вели дека можеби изборите се решение. Но, за да има избори, обично претходи лидерска средба за да се договорат модалитетите околу тоа кога, како и така натаму.

СДСМ одби да учествува на последната лидерска средба. Во која ситуација СДСМ ќе биде подготвен да седне на лидерска средба? Дали, на пример, темата за изборите би била доволно силна тема за да се седне на лидерска средба?

Социјалдемократскиот сојуз ја одби поканата за лидерска средба, затоа што тоа беше сѐ, само не беше беше средба која ќе донесе решение за било што.

Видовте вие кои беа барањата на таа лидерска средба. Укинување на техничката Влада. Влада која токму ВМРО ја бараше да остане 2018 за изборите, потоа и во 2020 година. Што се сменило сега во 2026 година за укинување на техничката влада? Дали е државата зрела за укинување на техничка влада? Дали институциите се подготвени на еден демократски начин, да дозволат фер, коректни и демократски избори, кога сѐ укажува на тоа дека опозицијата ќе биде притисната доволно за да не може да се бори рамноправно.

Нашето учество на таква лидерска средба, за да дадеме легитимитет на барањата на владата, е апсолутно неприфатливо. Затоа што владата и без нашето учество, значи без консензус, ако сака да ја укине техничката влада, ќе ја укине.

Ако се сеќавате, во март 2025 годин, на барање на нашиот председател Венко Филипче имаше лидерска средба кога беа направени и работни групи за почеток на работата на реформската агенда, односно за завршување на законите од реформската агенда. Видовме дека од тоа немаше ништо.

Така што апсолутно мислам дека барањата за лидерска средба се само едно алиби и ништо повеќе од тоа.

Лидерските средби на Мицкоски се само алиби за неодговорноста на власта.

Ако ве замолам да изберете една од политиките за да укажете на слабостите на власта, која би била таа?

Јас лично, а и Социјалдемократскиот сојуз, би ја избрал игноранцијата на владата, на барањата на работниците, на превозниците, камионџиите, на граѓаните.

За сѐ е крив некој друг. Вие сте влада, вие треба да го решавате тоа. Не е крива ни ЕУ. Не се криви ни работниците затоа што си ги бараат своите права. Тоа се тотално погрешни политики, да се префрли топката на друго место.

Уште делуваат како опозиција, а веќе две години не се опозиција. Тоа се политики на кои ние силно ќе се спротивставиме и се спротивставуваме. Сме го докажале тоа наназад во времето. Кога ја зголемувавме минималната плата. И сега сме за борба за покачување на минималната плата и ќе поднесеме закон за замрзнување на на функционерските плати.

Протестот на ССМ беше еден од најмасовните протести до сега на синдикалното движење. Тоа покажува дека владата ја губи контролата во државата.

Од друга страна на границите во нашата држава изразуваме револт кон ЕУ. Видете, не можете вие на одлуки на Европската Унија кои се донесени во Европски парламент во 2022-та година, кои сега се спроведуваат електронски да реагирате на тој начин.

Имаа две години да ги подготват превозниците, а не да се кријат зад превозниците и да ја напаѓаат ЕУ. Сето тоа е доказ дека намерно се прави блокада кон ЕУ интеграцијата, со цел да се продолжи овој башибозук и немањето контрола на институциите во нашата држава.

Игноранцијата на власта на барањата на граѓаните е најлоша политика. Масовниот протест на синдикатите покажа дека владата ја губи контролата во државата.

Добро е што ја спомнавте евроинтеграцијата, бидејќи сакам на прашањето за изолацијата, која очигледно ја опкружува нашата земја, па и внатре дури, да се осврнеме на евроинтеграциите.

Секој хроничар, новинарите, медиумите, во последно време гледаат дека апсолутно нема комуникација на ниво македонска влада и институциите во Брисел, освен оние формални средби како што се Самит на ЕУ со Западен Балкан или Берлински процеси слични, кога е од протоколарен аспект културно да се појавите на тие состаноци, но директна комуникација не гледаме.

Од друга страна замрзна комуникацијата и со Бугарија, каде што е нашиот најжежок проблем во однос на интеграциите и за кои се очекува ние да го решиме. Европската унија го кажа својот став. Имате рамка, утврдено е таму сè што е договорено, потпишано од сите земји членки, потпишано од Бугарија, која се согласи дека нема понатаму да го блокира процесот. Што се случува? Зошто го прави ова владата?

Нас никој не не блокира од надвор. Ние се блокираме сами себеси и тоа последните две години е нагласено и можеби главна ориентација на оваа влада. Да го блокира ЕУ напредувањето на оваа држава и тоа го кажав зашто. Европската унија има свои закони кои мора да се почитуваат реално и ние како држава, сакале не сакале, ќе ги почитуваме и во една ваква ситуација која што е сега, нема да трпи ЕУ, туку ќе трпиме ние.

За целата политика што ја води Владачката партија ќе трпиме ние. Нема да трпи ни Европската унија, нема да трпи ни Бугарија, ни Грција, никој околу нас. Значи ние и нашите граѓани ќе трпат.

Нема поголемо омаловажување на својот народ од она да го натерате да вади бугарски пасош со цел да отвори бугарски фирми, за да може полесно да заработи парче леб надвор или во Европската унија.

Мислам дека и тоа врвот на непочитување према сопствениот народ. Значи да не му овозможите сопствената држава да просперира. Од тој аспект, блокадата е видлива и таа не ни ја прави ЕУ, сами си ја правиме.

Второ, имате визи за Соединетите Американски Држави. Македонија е во периметарот на трети земји. На секој чекор се соочуваме со блокади.

Тоа, верувајте, само ќе се продлабочи, а од тоа ќе губи и македонската економија и ќе губат граѓаните

Самоблокадата е главната ориентација на оваа влада. Од политиките на Владата не страда ЕУ, ниту Бугарија и Грција, страда Македонија.

Да го привршим ова интервју со едно прашање кое се однесува на вашето учество на локалните избори. Влеговте директно во битка. Жестока беше битката. Го добија во Аеродром ВМРО-ДПМНЕ изборите, но како сега гледате на тоа? Дали граѓаните го добија тоа што го очекуваа и што им беше ветено, иако можеби рано, но трендовите се гледаат?

Да, јас се пуштив во една скрена битка пред сè. Ја вложив тие три месеци целата енергија, но на крај тоа не даде резултат за жал. Но, сепак од таа битка излеговме со подигнати глави.

Сѐ на што укажувавме пред тоа, сега на терен се гледа. Апсолутно е доволно да направите една анкета во Аеродром, да видите дали е нешто исполнето од она што беше ветувано. Доволно е да излезете низ Скопје, да прошетате, да видите дали е Скопје повторно чисто, како што најавуваа за 72 часа.

Поминаа веќе три месеци од изборите. Скопје е буквално исто. Дали е Скопје незагадено, како што најавуваа? Скопје е исто загадено. Дури и се гушиме, особено во Аеродром. Останаа огромните долгови во сите јавни претпријатии. Набавка на нови автобуси не видов уште.

Сакам да кажам сѐ што се најави предизборно, а и за време на кампањата од противникот, апсолутно ништо не гледаме на дело. Доволно е народот да го прашате и ќе ви даде ист одговор како овој.