Skip to content
МВР брзи го расчисти последното убиство во Охрид, лишен од слобода осомничениот за стореното кривично дело, следува пријава. Но останува прашањето за растот на убиства во Македонија. Обвинителството во извештајот за 2024 година регистрираше зголемување на бројот на убиства и други кривични дела за околу 10 отсто во сппоредба со претходната година. Извештајот за 2025 се очкеува да го потврди овој трагичен континуитет.
Во периодот од 2024 до 2026 година, убиствата во Македонија се движат во рамки на релативно стабилен, но загрижувачки континуитет, при што статистиката и новинарските записи укажуваат на просек од дваесетина случаи годишно. Иако бројките не се високи во споредба со некои други земји, структурата на овие кривични дела открива јасна поделба меѓу случаи кои брзо добиваат институционална разрешница и оние кои со години остануваат отворени.
Анализата на медиумските извештаи покажува дека најголемиот дел од убиствата во земјата се расветлуваат, особено кога станува збор за дела извршени во рамки на семејството или во контекст на лични конфликти. Во овие случаи сторителот речиси секогаш е познат на жртвата, што значително ја олеснува истрагата. Полицијата во вакви ситуации најчесто реагира брзо, а осомничените се приведуваат во краток рок, по што следува и судска постапка.
Особено загрижувачки во оваа категорија е континуитетот на фемициди, кои и покрај нивната зачестеност, речиси без исклучок се расветлуваат, но отвораат сериозни прашања за превенцијата и институционалната заштита на жртвите.
Слична е состојбата и кај убиствата што произлегуваат од спонтани конфликти, расправии или меѓусебни недоразбирања, каде што исто така постои висок степен на расветлување. Во овие случаи, иако мотивите се различни, заедничко е тоа што сторителите не преземаат посебни мерки за прикривање, што им овозможува на истражните органи релативно лесно да ги реконструираат настаните.
Од друга страна, значително помал, но многу поосетлив сегмент од убиствата останува нерасветлен или делумно расветлен. Станува збор пред сè за случаи кои се поврзуваат со организираниот криминал и кои често имаат карактеристики на професионални ликвидации. Овие убиства обично се извршуваат со прецизност, без сведоци и со внимателно планирано повлекување на сторителите, што ја прави истрагата комплексна и долготрајна. Во дел од овие случаи се насетува и регионална димензија, односно поврзаност со криминални мрежи надвор од државата, што дополнително ја усложнува можноста за брзо расветлување.
Дополнителен предизвик претставуваат и случаи на исчезнати лица кои подоцна добиваат епилог со пронаоѓање на тело, но без јасно утврден тек на настаните или конкретен сторител. Овие предмети често остануваат во фаза на отворена истрага, без доволно докази за покренување обвинение, што ги сместува во групата на нерасветлени убиства.
Ваквата двојна структура создава специфична перцепција во јавноста. Иако статистички гледано најголемиот дел од убиствата се расветлуваат, вниманието на јавноста и медиумите најчесто е насочено кон токму оние случаи кои остануваат без разрешница. Тоа се воедно и најкомплексните и најопасните форми на насилство, кои укажуваат на присуство на организирани криминални структури и на ограничувањата на институционалниот систем во нивното целосно сузбивање.
Сумирано, периодот од 2024 до 2026 година покажува раст на бројот на убиства, но и јасно ја потврдува линијата на поделба: делата што произлегуваат од лични односи најчесто завршуваат со брза правна разрешница, додека убиствата поврзани со криминални мрежи и професионални ликвидации остануваат најголемиот предизвик за истражните органи и правосудниот систем.