Skip to content
Унгарија не е непозната со исклучително тешки изборни кампањи. Виктор Орбан го применува истиот модел со децении, без разлика дали е на власт или во опозиција: месеци пред изборите, тој води кампањи во кои вели дека опстанокот на унгарската нација е доведен во прашање, пишува Дојче Веле.
Во тие кампањи, тој се претставува како единствен кој може да ја спаси Унгарија и нејзиниот народ од злото и заканите на непријателите на земјата.
Унгарија треба да избере нов парламент на 12 април, а овој пат кампањата е понегативна од кога било досега.
Орбан, неговата влада и партијата Фидес немаат проблем да ги користат парите на даночните обврзници за да ја „залепат“ земјата со илјадници и илјадници антиукраински постери, да организираат „национална петиција“ против Европската Унија и Украина и да ги преплават социјалните мрежи со лажни видеа – генерирани од вештачка интелигенција – за опозицијата.
Сите овие снимки имаат нешто заедничко: широко распространети бесмислици и измислици. Премиерот и неговиот тим во основа тврдат дека ако Орбан ги изгуби изборите, земјата ќе биде погодена од војна, мобилизација на украинскиот фронт, како и поробување и масовно осиромашување поради зголемувањето на даноците од Брисел.
Со оглед на таква екстремна кампања, Габор Торок – вообичаено прилично воздржан политички аналитичар – веќе зборува за „пад и распад“ на политичката култура.
Може ли Орбан да ги изгуби изборите?
Причината за овој политички пресврт е реалната можност Орбан да ја изгуби власта за прв пат од 2010 година. Граѓаните, генерално, се уморни од она што го сметаат за корумпиран, арогантен и автократски систем на Виктор Орбан.
Со месеци, Петер Маџар и неговата опозициска партија Тиса јасно и убедливо водат на анкетите.
Во исто време, премиерот и неговата влада се соочуваат со последиците од низа свои јавни скандали, кои би можеле да се подведат под „лаги и двојни стандарди“.
Скандалот со злоупотреба на деца
Првиот од овие скандали се однесува на насилството и сексуалната злоупотреба на малолетници во институција за малолетни престапници во Будимпешта. Нови детали излегуваат на виделина со месеци.
Таа институција, која практично беше брутален затвор за млади деликвенти, оттогаш е затворена. Видеа што прикажуваат шокантно насилство од страна на персоналот врз жителите протекоа во јавноста.
Претставници на властите наводно долго време знаеле за условите во таа институција, но не реагирале – иако „заштитата на децата“ и семејствата, со изразена хомофобична реторика, е една од главните теми на владата на Орбан.
Имено, владата често се претставува како заштитник на унгарските деца од „ЛГБТК+ пропагандата од Брисел“ и злоупотребите до кои наводно би довело тоа.
Пред неколку недели, Орбан и некои членови на неговата влада и партија дури и сугерираа дека самите жртви се делумно одговорни, посочувајќи дека тие се криминалци. Со тоа, како што го толкуваа многумина, тие практично рекоа дека граѓанските и човековите права можат да се одземат по желба. Ова предизвика уште посилен отпор кај дел од унгарското општество.
Игнорирање на здравствените ризици во фабрика за батерии
Унгарија неодамна беше потресена од откритија за еколошките и здравствените ризици во фабриката за батерии на Samsung во Год, северно од Будимпешта. Според истражувањето на унгарскиот портал Telex.hu, работниците со години биле изложени на токсични честички од тешки метали, а оваа прашина стигнувала до воздухот, почвата и подземните води.
Документите покажуваат дека во некои случаи вредностите биле до 500 пати повисоки од дозволените. Наводно, унгарската влада била свесна за тоа. Се тврди дека дури и домашната разузнавачка служба ги предупредила властите за катастрофалната ситуација. Сепак, министерот за надворешни работи Петер Сијарто наводно го спречил затворањето на фабриката.
Исто така, постојат тврдења дека кога истражувачкиот портал Atlatszo.hu првпат известил за случајот на почетокот на 2024 година, владата размислувала како да ги замолчи медиумите.
Оваа приказна е особено значајна затоа што владата на Орбан со години силно го охрабрува развојот на производството на батерии во Унгарија и го гледа како столб на економската и технолошката политика на земјата. За таа цел, биле донесени кинески и јужнокорејски инвеститори.
И покрај бројните локални протести, судски случаи и предупредувања од експерти, владата продолжи со плановите.
Скандалот со приватното видео
Постои и приказната за наводното експлицитно видео на лидерот на опозицијата Петер Маѓар, кое ја држи унгарската јавност во неизвесност со денови.
Пред неколку дена, црно-бела фотографија од неуреден кревет во спална соба се појави на мистериозна веб-страница – која е именувана по, но не е поврзана со, заменик-лидерот на Тиса, Марк Раднај. Фотографијата е направена од агол што потсетува на камера за надзор.
По неколку дена шпекулации, Маѓар објави видео на Фејсбук на 12 февруари во кое вели дека на 3 август 2024 година имал „консензуален однос“ со својата поранешна партнерка во таа соба. Тој додаде дека имало опојни дроги на масата во станот, но дека не ги консумирал.
Тој првично ја обвини дотичната жена дека го снимала во име на владата на Орбан и Фидес и целата работа ја нарече „кампања во руски стил“ насочена кон одвлекување на вниманието од „фабриката на смртта“ во Год.
После тоа, неговата поранешна партнерка им изјавила на унгарските медиуми дека не знае за што се работи и ѝ предложила на Унгарката, доколку се објави такво видео, заедно да поднесат тужба.
Фидес повеќе не е доминантен
Досега, ниту Орбан ниту кој било друг член на владата или Фидес не дадоа конкретни изјави за тоа дали објавувањето на сексуалната снимка на Петер Маѓар било планирано.
Сепак, со отвореното зборување за темата, Маѓар ја стави владата во дефанзива и индиректно сугерираше дека од страв да не ја изгуби власта, владата е подготвена да посегне по примитивни методи, како што е објавување на секс снимка. И сето тоа со цел да го одвлече вниманието од другите скандали.
Во интервју за ДВ, политичкиот аналитичар Даниел Микец оцени дека овие скандали го зголемуваат притисокот врз владата на Орбан.
„Пред да стивне еден скандал, доаѓа нов“, рече тој и додаде:
„Фидес порано велеше дека мора да доминира и да победува секој ден. Сега гледаме дека мора да реагира на нешто секој ден. Веќе нема прашање за доминација.“