Азески: Инфраструктура на хартија, застој во реалноста – државата ја кочи економијата

Претседателот на Стопанската комора, Бранко Азески, во интервју за онлајн медиумот „Фактор“ упатува сериозни забелешки до државата и начинот на кој институциите ја водат економската политика. Тој смета дека Македонија одамна можела да има поголем раст и развој, доколку владите навреме и сериозно ги разгледале предлозите на Комората и бизнис заедницата.

Пропуштени години, блокирани реформи и нерелизирани проекти

Азески вели дека во изминатите години се пропуштени бројни шанси за забрзан економски раст, затоа што државата не ги анализирала доволно предлозите на Стопанската комора и не ги претворила во конкретни политики. Тој оценува дека, доколку институциите навреме реагирале, земјата денес би имала многу поголем раст, повеќе инвестиции и поразвиена економија. Како сериозен системски проблем го посочува отсуството на конзистентна економска стратегија и јасно дефинирани приоритети.

Особено е критичен за начинот на кој државата ги третира капиталните инвестиции. Според него, стопанството предолго чека патишта, железница и модерна енергетска инфраструктура, додека институциите нудат само нови рокови и технички оправдувања. Азески бара јасна одговорност за оние што ги водат капиталните проекти и предупредува дека без реална реализација на инвестициите, државата не може да очекува стабилен и одржлив развој.

Дигитализација на хартија, бирократија во пракса

Во интервјуто Азески се задржува и на дигитализацијата во јавниот сектор, која, според него, сè уште е повеќе декларативна отколку реална. Тој опишува како компаниите и понатаму губат време по шалтери, носат документи од една до друга институција и плаќаат повеќекратни давачки, иако со години се најавува „комплетна дигитализација“. Наместо низа изолирани и неусогласени ИТ-проекти, бара унифициран систем што навистина ќе ја намали бирократијата, ќе ги скрати процедурите и ќе ја зголеми ефикасноста на администрацијата.

Азески укажува дека вистинската дигитализација не е маркетинг-алатка, туку инструмент за подобрување на деловното окружување. Доколку државата ја сфати сериозно, ќе им заштеди време и пари на компаниите, ќе ја намали корупцијата и ќе ја направи јавната администрација поуслужна кон граѓаните и бизнисот.

Комуникација со Владата, но без откажување од критика

И покрај острите критики, Азески нагласува дека Стопанската комора сепак има коректна и редовна комуникација со актуелната влада. Тој вели дека односот на премиерот и дел од министрите кон бизнис заедницата може да послужи како пример како треба да функционираат тие релации, со отворен дијалог и вклучување на стопанството во креирањето на политиките.

Сепак, јасно додава дека тоа не значи дека Комората ќе молчи кога се носат одлуки спротивни на владеењето на правото и принципите на пазарната економија. Азески потенцира дека критиката од бизнис заедницата ќе биде заснована на подобри решенија и аргументи, а не „по секоја цена“, со што индиректно ја критикува долгогодишната политичка практика на конфронтација без суштински предлози.

Платите меѓу политички одлуки и реална продуктивност

Во долниот дел од интервјуто за „Фактор“, Азески се осврнува и на политиките за минималната плата и ги критикува честите административни зголемувања донесени по политичка линија. Според него, секое вакво покачување им ги зголемува трошоците на компаниите и ја намалува нивната конкурентност, особено во услови кога не е проследено со раст на продуктивноста.

Тој смета дека платите треба да растат како резултат на поголема продуктивност и создадена додадена вредност, а не како последица на краткорочни политички одлуки и популизам. Азески предупредува дека моделот на механичко зголемување на минималната плата може да доведе до спирала на поскапувања што ќе ги погоди и фирмите и граѓаните, и повикува на системски пристап во кој државата ќе создаде услови за развој, а пазарот и резултатите ќе бидат основа за раст на примањата.