Доналд Трамп вели Индија купува венецуелска нафта: што значи тоа за цените и санкциите

Трамп вели Индија купува венецуелска нафта – порака што на прв поглед звучи како дневнополитичка изјава, но во суштина е сигнал за нова архитектура на енергетски притисоци и трговски уцени. Според Ројтерс, Трамп во саботата, 31 јануари, изјавил дека Индија ќе купува нафта од Венецуела наместо од Иран, во контекст на неговата политика за заострување кон Техеран.

Но клучната линија е друга: изјавата доаѓа во пакет со најава за високи царини кон Индија – идеја што ја претвора енергетиката во монета за поткусурување во трговска војна. Ројтерс пренесува дека администрацијата во Вашингтон претходно ѝ соопштила на Индија дека може да продолжи со увоз на венецуелска нафта, со цел да се намали зависноста од руски барели – што покажува дека целта не е „морал“, туку прераспределба на пазарите според геополитички интерес.

Во позадина е санкциската игра: Иран е традиционално под американски рестрикции, додека Венецуела периодично добива „прозорци“ на олеснување, зависно од тоа што му треба на Вашингтон на глобалниот пазар. Тоа значи дека нафтата не се движи само по логика на цена и понуда, туку и по логика на дозволи, лиценци и политички договори, кои можат да се сменат преку ноќ.

За мала, увозна економија како Северна Македонија, ваквите поместувања се чувствуваат индиректно – преку цената на суровата нафта и дериватите на европските пазари, преку транспортните трошоци и преку инфлаторните очекувања. Ако Индија пренасочи дел од побарувачката кон Венецуела, тоа може краткорочно да го релаксира притисокот на други извори, но истовремено ја зголемува нестабилноста: еден твит, една царина или една нова санкција можат да направат цените да одат во две спротивни насоки за неколку дена.

Суштината е проста: кога геополитиката ја презема нафтата, пазарот станува повеќе политичка табла отколку економска равенка. А во таква игра, најмногу плаќаат оние што немаат влијание врз правилата, туку само ги следат цените на пумпа.