Skip to content
Државниот архив на поштенска марка денеска доби симболична државна потврда за својот 75-годишен јубилеј, откако АД „Пошта“ на Македонија промовираше јубилејно издание посветено на институцијата што од 1 април 1951 година ја чува документарната меморија на државата. Марката е отпечатена во тираж од 6.000 примероци, со номинална вредност од 43 денари и со дизајн на Јован Стојановски, а промоцијата доаѓа во рамки на одбележувањето на седум и пол децении постоење на Архивот.
Поразличниот агол на оваа вест не е само во јубилејната свеченост, туку во пораката што се испраќа преку еден мал формат со државна тежина: дека институција која со децении тивко ги чува актите, ракописите, записите и сведоштвата за македонската историја, сега својата улога ја претвора и во визуелен знак што може да патува надвор од архивските депоа. Од Пошта порачале дека марката е симбол на она што го претставува Архивот, додека од самата институција јубилејот го опишуваат како сведоштво за историската мисија и за чувањето на колективната меморија.
Но зад свечената слика стои и една многу поконкретна реалност: Државниот архив не одбележува само годишнина, туку влегува во период во кој најголем предизвик останува дигитализацијата на огромниот документарен фонд и на деветте подрачни одделенија. Токму затоа јубилејната марка не делува само како церемонијален украс, туку и како потсетник дека историската меморија веќе не се брани само со чување хартија, туку и со нејзино современо, технолошко и достапно зачувување.
Во таа смисла, поштeнската марка за 75 години Државен архив е повеќе од пригодно филателистичко издание. Таа е обид јубилејот да се претвори во порака дека историјата не смее да остане затворена само во архивски кутии, туку мора да остане жива, видлива и препознатлива и во јавниот простор. Кога една држава ја става својата архивска меморија на марка, таа, всушност, признава дека минатото и понатаму е дел од нејзиниот идентитет и од начинот на кој сака да биде видена.