Брисел ги затвора „тајните рути“ за руската нафта

Европската унија предлага значително проширување на санкциите против Русија, со што првпат би биле опфатени и пристаништа во трети земји кои учествуваат во руската трговија со нафта. Според нацрт-документ објавен денес, мерките би се однесувале на пристаништата Кулеви во Грузија и Каримун во Индонезија, кои, според проценките на ЕУ, имаат улога во логистиката и транспортот на руска нафта и нафтени деривати кон светските пазари.

Доколку предлогот биде усвоен од земјите членки, на европските компании и поединци ќе им биде забрането да соработуваат, инвестираат или обезбедуваат услуги поврзани со овие пристаништа. Тоа би значело ограничување на осигурување, финансирање, посредување и други деловни активности што се клучни за меѓународната нафтена трговија. Пакетот, кој би бил 20-ти по ред санкциски пакет на ЕУ воведен поради руската инвазија на Украина, е заедничка иницијатива на дипломатската служба на Унијата и Европската комисија, покажуваат документите до кои дојде Ројтерс.

Според дипломатски извори, целта на новите мерки е да се затворат т.н. „дупки“ во санкцискиот режим, односно каналите преку кои руската нафта индиректно стигнува до купувачи и покрај постојните ограничувања. Во изминатиот период Брисел постојано укажува дека дел од трговијата се пренасочува преку трети земји, користејќи сложени транспортни и сопственички шеми.

Покрај мерките насочени кон енергетскиот сектор, предлогот вклучува и нови забрани за увоз на низа метали и суровини, меѓу кои никел во прачки, железна руда и концентрати, необработен и преработен бакар, како и метален отпад, вклучувајќи алуминиум. На листата се наоѓаат и сол, амонијак, чакал, силициум и крзно. Со ова ЕУ се обидува дополнително да ги намали приходите на Русија од извоз на суровини, кои се важен извор за финансирање на буџетот.

ЕУ предлага и проширување на листата на финансиски институции под санкции. Во неа би биле вклучени две банки од Киргистан – Керемет и OJSC Капитал банка – поради обезбедување услуги поврзани со крипто-средства во Русија, како и по една банка во Лаос и Таџикистан. Во исто време, се предлага две кинески банки да бидат отстранети од санкциската листа, што укажува на обид за прецизно таргетирање на мерките и избегнување непотребни тензии со трети партнери.

Предлог-пакетот допрва треба да биде разгледан и едногласно одобрен од земјите членки. Дипломатите очекуваат интензивни разговори во наредните недели, бидејќи дел од државите традиционално бараат внимателна проценка на економските последици од санкциите врз европските компании и пазари. Сепак, во Брисел преовладува ставот дека одржувањето на притисокот врз Москва останува клучен елемент од поддршката за Украина и од пошироката безбедносна политика на Унијата.