Skip to content
Јапонија против Иран денеска доби поостра и појасна форма, откако јапонската премиерка Санае Такаичи во Вашингтон порача дека Техеран не смее да има нуклеарно оружје и ги осуди нападите врз соседите, во момент кога Блискиот Исток влегува во подлабока воена и енергетска криза. Пораката дојде за време на средбата со американскиот претседател Доналд Трамп, кој од сојузниците бара поголема поддршка околу Ормутскиот Теснец и поширокиот конфликт со Иран.
За Токио ова не е сосема нов став, но сега тој е далеку поотворено артикулиран. Јапонското Министерство за надворешни работи уште на 1 март соопшти дека развојот на иранско нуклеарно оружје никогаш не смее да биде дозволен и дека Иран мора да престане со дејства што го дестабилизираат регионот. Денешната изјава на Такаичи покажува дека Токио веќе не се обидува само тивко да балансира меѓу сојузништвото со САД и сопствената енергетска зависност од Персискиот Залив, туку појасно зазема страна во политичката реторика кон Техеран.
Тоа се гледа и во поширокиот дипломатски потег на Јапонија. Заедно со Велика Британија, Франција, Германија, Италија и Холандија, Токио денеска потпиша заедничка изјава со која се осудуваат нападите на Иран врз невооружени трговски бродови и цивилна енергетска инфраструктура, како и фактичкото затворање на Ормутскиот Теснец. Истата изјава најавува и подготвеност за соодветни напори за безбедно поминување низ теснецот и за стабилизирање на енергетските пазари.
Но јапонската позиција и натаму има јасна граница. АП потсетува дека пацифистичкиот устав и домашната политичка цена ја ограничуваат можноста Јапонија да се вклучи директно во воени операции. Затоа пораката од Токио засега е двојна: политички и дипломатски јазикот кон Иран станува поостар, но вистинското прашање останува дали тој заострен тон ќе прерасне и во поконкретна безбедносна улога.