Како да одговорите на непријатните прашања од вашите деца?

Кога детето ќе ви раскаже дека некој го повредил на училиште, природно е да почувствувате силни емоции, загриженост, лутина или потреба веднаш да го заштитите. Но, освен слушањето и прифаќањето на детските чувства, важно е и правилно да се протолкува ситуацијата. Не секое непријатно однесување е малтретирање, а разликувањето меѓу грубост, злоба и вистинско злоставување им помага на родителите и децата соодветно да реагираат.

Анџела Кајаца, лиценциран брачен и семеен терапевт, објаснува дека клучни се два фактори: намерата и зачестеноста. Грубоста најчесто е ненамерна и се случува ретко. Дете може да оттурне некого во ред, да преврти со очи или да се пофали без да размисли како тоа ќе влијае на другите. Иако ваквото однесување може да повреди, обично не е насочено кон намерно нанесување штета.

Злобата, пак, подразбира намера да се повреди некој, но сепак не е постојана ниту поврзана со контрола. Остра навреда во лутина, игнорирање по расправија или уништување на нечиј труд од одмазда се примери за злобно однесување. Тука нема јасна нерамнотежа на моќ и не се случува континуирано.

Малтретирањето е најсериозната форма. Тоа е намерно, повторувачко однесување и често вклучува нерамнотежа на моќ, физичка сила, популарност или социјален статус. Насилникот продолжува и кога жртвата ќе побара да престане, а целта е контрола и доминација.

Децата треба да се учат како да реагираат во различни ситуации. За ненамерна грубост, често е доволно игнорирање. Кај злоба, детето може смирено да каже дека таквото однесување не му се допаѓа. Но, кај малтретирање, неопходно е да побара помош од возрасен.

Родителите треба да се вклучат ако однесувањето е намерно, се повторува и се засилува. Знаци за загриженост се страв од училиште, чести болки во стомакот, повлеченост или нагла промена во расположението. Истражувањата покажуваат дека малтретирањето често се јавува и во рамки на пријателства, кога некој се обидува да стекне популарност.

Најважната порака за детето е дека здравите односи не вклучуваат често и намерно повредување. Отворените разговори во секојдневието, за тоа како поминал денот, што било убаво или тешко – помагаат децата да се чувствуваат безбедно да споделат. Така родителите не само што ги штитат, туку и ги учат на емпатија, самодоверба и барање помош кога е потребно.