Skip to content
Европските лидери реагираат на најавените царини на Трамп и зголемените безбедносни тензии на Арктикот
Претседателот на Европскиот совет, Антонио Кошта, свика итен самит на шефовите на држави и влади на Европската Унија поради ескалацијата на односите меѓу ЕУ и САД околу статусот на Гренланд и најавените американски царини кон европските земји.
Како што соопшти Кошта, самитот ќе се одржи „во наредните денови“, а точниот датум дополнително ќе биде утврден, со оглед на тоа што голем дел од европските лидери оваа недела ќе учествуваат на Светскиот економски форум во Давос, каде што се очекува и присуство на американскиот претседател Доналд Трамп.
Единство на ЕУ и поддршка за Данска и Гренланд
Кошта информираше дека за време на викендот одржал консултации со земјите-членки на ЕУ, при што било потврдено заедничкото европско стојалиште за почитување на меѓународното право, територијалниот интегритет и националниот суверенитет.
„Постои целосна поддршка и солидарност со Данска и Гренланд“, порача Кошта, нагласувајќи дека ЕУ ќе остане единствена во одбраната на овие принципи.
Трамп најави царини – ЕУ предупредува на последици
Кризата ескалираше откако американскиот претседател Доналд Трамп најави воведување царини од 10 отсто за стоки од осум европски земји, како реакција на нивниот став за Гренланд и поддршката на Данска.
Според Вашингтон, дел од земјите-членки на ЕУ испратиле воен персонал на островот, што Трамп го оцени како закана по американските интереси во регионот.
Најавата на царините предизвика силни реакции во Европа, а Кошта предупреди дека ваквите мерки „ги поткопуваат трансатлантските односи и се спротивни на духот на соработката меѓу сојузниците“.
Протести и дипломатска офанзива
Во меѓувреме, во Копенхаген и во главниот град на Гренланд, Нуук, се одржаа протести во знак на поддршка на суверенитетот на островот и против какви било обиди за негова анексија.
Британскиот премиер Кир Стармер изјави дека Гренланд е составен дел на Кралството Данска и дека за неговата иднина може да одлучуваат само граѓаните на Гренланд и Данска.
„Царини против сојузници во контекст на колективна безбедност се целосно погрешен чекор“, напиша Стармер на социјалните мрежи.
НАТО: Разговорите продолжуваат
Генералниот секретар на НАТО, Марк Руте, потврди дека веќе разговарал со американскиот претседател и најави дека прашањето за Гренланд ќе биде тема и на средбите во Давос.
Во заедничка изјава, Данска, Финска, Франција, Германија, Холандија, Норвешка, Шведска и Обединетото Кралство предупредија дека воведувањето царини може сериозно да ги наруши сојузничките односи и да предизвика долгорочна нестабилност.
„Остануваме обединети и подготвени да го заштитиме нашиот суверенитет и безбедност“, се наведува во соопштението.