Skip to content
Граѓани од Куманово кои во изминатите години работеле во американски бази во Ирак и Авганистан повторно протестираа пред канцеларијата на Управата за јавни приходи, поради решенија за персонален данок за 2020 година што, според нив, пристигнувале и за време на празниците и со кратки рокови за плаќање. Тие тврдат дека во решенијата има најава за камати доколку обврските не се намират до 15 јануари, а воедно им било кажано дека се подготвуваат решенија и за периодот 2021–2025 година.
Еден од присутните, Зоран Наковски, рече дека наместо да се решава, проблемот се продлабочува, бидејќи, како што тврди, доставените докази за долгорочен престој надвор од државата не се признаваат. „Ова покажува дека проблемот не се решава, туку продолжува“, изјави Наковски, додавајќи дека од граѓаните се бара формална административна постапка што, според нив, не е критериум за даночна обврска: „се бара формална одјава, иако тоа не е законски критериум.“
Протестирачите велат дека клучниот спор е околу даночната резидентност и начинот на кој се утврдува. Тие бараат УЈП да ја применува резидентноста според фактичкиот престој – подолг од 183 дена надвор од државата – и да ги признава доказите што реално постојат: пасоши, печати, потврди од работодавачи и документи за ангажман, без условување со формална „одјава“. Во спротивно, прашуваат како да се докаже нешто што институциите, според нив, и самите признаваат дека не го евидентирале целосно: „Како тогаш граѓаните да докажат нешто што самите институции не го евидентирале?“
Дополнителна компликација, според нив, е што од луѓе кои работеле во воени зони се бараат документи од компании што веќе не постојат или повеќе немаат претставништва, па прибирањето на потврди од локални даночни органи во Ирак или Авганистан станува практично невозможно. Наковски наведе дека има документ од фирмата дека за 2020 година бил платен данок од 10.500 долари, но тврди дека УЈП не го признава, барајќи потврда од ирачко даночно одделение. Затоа, нивниот предлог е државата да ја преземе улогата што поединец тешко може да ја изврши сам: државата „по дипломатски пат да ги обезбеди потврдите за платен данок“ од земјите каде што бил остварен доходот.
Од УЈП, пак, порачуваат дека двојно оданочување не е дозволено и дека постојат механизми во законот и меѓународните договори за да се спречи ист доход да се оданочи двапати. „Не може да има двојно оданочување“, изјави директорката Елена Петрова, додавајќи дека и по донесувањето на решенијата ќе се разгледуваат дополнителни докази и ќе се вршат корекции таму каде што е основано. Истовремено, институцијата ја оправдува динамиката со законски рокови за постапување за 2020 година, а најавува проверки и за наредните години.
На протестот, граѓаните побараа ревизија на донесените решенија и привремено запирање на присилната наплата додека не се расчистат фактите за резидентност и за платениот данок во странство. Потпишаа и петиција што најавија дека ќе ја достават до Американската амбасада и до Народниот правобранител, со порака дека, ако институциите продолжат да молчат, протестите ќе се преселат и во други градови.