Skip to content
Асоцијацијата „МАКАМ-Транс“ денеска, 29 јануари, на состанок треба да ги пресече следните чекори на превозниците по четвртиот ден од блокадите на граничните премини за товарен сообраќај кон шенген-зоната. Одлуката доаѓа откако Европската комисија, во рамки на новата визна стратегија, сигнализираше дека ја препознава тежината на проблемот и дека ќе разгледува „поголема флексибилност“ за професии како камионските возачи, но без конкретни мерки и без промена на основното правило 90 дена престој во период од 180 дена.
Протестот, координиран со превозници од Србија, Босна и Херцеговина и Црна Гора, стартуваше на 26 јануари и е насочен кон начинот на евидентирање на престојот на професионалните возачи во Шенген, што превозниците го сметаат за несоодветно бидејќи возачите се во транзит и на работа, а не во туристички престој. Според најавите на „МАКАМ-Транс“, блокадата може да се прекине и порано доколку има брз одговор, но сценариото што стои на маса е и седумдневен протест, како „просечен циклус“ за извршување транспорт на стока.
На терен, блокадите се спроведуваат само за товарни моторни возила, додека патничкиот сообраќај се одвива непречено. Во најавите од превозниците се наведуваат повеќе гранични премини, меѓу кои Деве Баир, Делчево, Ново Село, Дојран, Богородица, Меџитлија, Ќафасан, Блаце, Блато и Стење, а како „исклучоци“ за пропуштање се наведуваат возила што превезуваат лекови, жива стока, како и муниција и експлозив, по претходна координација и проверка на документација.
Владата, преку Министерството за транспорт, јавно застана зад протестот како „предупредување“ и аргументира дека проблемот мора да се реши во февруари и март за да не се стигне до целосен застој на секторот во пролетните месеци. Во игра, според изјави што циркулираат во јавноста, се неколку модели: одложување или прилагодување на примената на електронскиот систем за влез/излез за возачите, посебен третман на камионџиите како професионалци, или визен/работен режим што нема да ги „јаде“ деновите како да се туристи.
Одлуката на „МАКАМ-Транс“ попладнево е критична и за економијата, затоа што голем дел од извозот и увозот е врзан со ЕУ пазари и шенгенските рути. Ако блокадите продолжат, први на удар се испораките со рокови, ладниот ланец и стоките со висока дневна загуба, а притисокот брзо се прелева и врз производители, трговци и конечни цени. Ако, пак, се направи пауза, прашањето останува отворено: дали „флексибилноста“ што ја најавува Брисел ќе добие конкретна форма, или превозниците ќе се вратат со поостри мерки кога системот целосно ќе се „затегне“.