Skip to content
Воените капацитети на Иран не се сведени на нула, предупреди францускиот претседател Емануел Макрон по видеоконференцијата на лидерите на Г7 на 11 март, оценувајќи дека американските и израелските удари нанеле значителна штета врз иранските балистички и воени способности, но не и целосно разоружување. Според него, Иран и натаму напаѓа повеќе земји во регионот, а токму затоа, рече Макрон, останува на Вашингтон да ги разјасни и крајните цели и темпото на операциите.
Со таа порака, Париз внесе повеќе воздржаност во наративот дека војната веќе го скршила иранскиот воен апарат. Макрон јавно посочи дека, покрај самите ирански сили, и групи поврзани со Техеран и натаму дејствуваат, особено во Ирак и Либан, што значи дека кризата не може да се чита како пресврт што е веќе завршен. Француската позиција, барем според изјавата од Елисејската палата, е дека нанесената штета е сериозна, но не и доволна за да се зборува за нула капацитет или за чист воен расплет.
Поширокиот контекст оди во иста насока. Пентагон соопшти дека бројот на ирански напади е значително намален во однос на почетокот на конфликтот, бидејќи американските сили ги гаѓаат и залихите на оружје и поограничениот број лансери. Но истиот извештај наведува и дека Иран продолжил со одмазднички напади врз американски бази и дипломатски мисии во арапските земји од Заливот, како и врз аеродроми и енергетска инфраструктура, што ја потврдува тезата дека ударната моќ е ослабена, но не и исцрпена.
Макрон во исто време одби и да потврди дека Иран навистина поставил мини во Ормутскиот Теснец, велејќи дека за тоа нема сигурна потврда ниту од партнерските, ниту од француските служби. Но тој самиот го опиша теснецот како воено подрачје во кое стотици танкери и контејнерски бродови стојат блокирани од двете страни. Тоа предупредување добива уште поголема тежина ако се има предвид дека низ Ормутскиот Теснец вообичаено минува околу една петтина од светското дневно снабдување со нафта и течен природен гас.
Оттука, францускиот став по состанокот на Г7 изгледа како комбинација од воена претпазливост и економска одбрана. Париз зборува за идно координирање поморска придружба за Ормут, но дури откако борбите ќе запрат, а паралелно ја поддржа и одлуката за ослободување 400 милиони барели од стратешките резерви. Макрон рече дека таа количина е еквивалент на околу 20 дена излез на барели преку Ормут и треба да испрати јасен сигнал за намалување на глобалните цени, што покажува дека зад оценката за иранските капацитети стои и стравот дека војната сè уште има сила да ја турка кризата подалеку од самото бојно поле