Skip to content
Израелскиот премиер Бенјамин Нетанјаху оваа недела патува во Вашингтон на средба со американскиот претседател Доналд Трамп, со јасна цел да влијае врз насоката на обновените контакти меѓу САД и Иран. Според информации објавени од CNN преку сервисот CNN Newsource, Нетанјаху планира со Трамп да разговара и за можни воени опции против Иран, додека Израел подготвува сценарија ако преговорите меѓу Вашингтон и Техеран пропаднат.
Израелската загриженост, според истиот извештај, е дека Техеран брзо ги обновува капацитетите – особено балистичкиот арсенал – по минатогодишната 12-дневна војна, а израелски извори тврдат дека Иран би можел да достигне до 1.800–2.000 балистички ракети во „недели или месеци“. CNN наведува дека не може независно да ги потврди тие бројки, што ја става темата во рамка на разузнавачки проценки и политички притисок, а не проверен факт.
Клучната разлика меѓу очекувањата на Израел и позициите на Иран е во тоа што Нетанјаху инсистира преговорите да не се сведат само на нуклеарниот дел. Израел сака пакет што би опфатил прекин на збогатувањето, ограничување на балистичката програма и прекин на поддршката за регионални сојузници и вооружени групи. Но Техеран јавно повторува дека ракетниот арсенал е „ненеготирачки“, бара целосно олеснување на санкциите и инсистира на „нуклеарни права“, вклучително и збогатување, додека следната рунда разговори сè уште нема прецизиран датум и локација.
Вашингтон во меѓувреме се обидува да ја држи отворена дипломатската врата, но и да ја засили принудата. Во интервју за Axios, Трамп изјави дека разгледува испраќање и втор носач на авиони во регионот ако разговорите пропаднат, додека истовремено тврди дека Иран овојпат „многу сака договор“ под притисок на распоредувањето на силите. Тоа е сигнал за стратегија „дипломатија со закана“, каде преговорите течат паралелно со демонстрација на сила.
Важен детал за Нетанјаху е и политичкото темпирање. Според АП, тој одамна ја гради својата политичка кариера на линија „потврда“ американска политика кон Иран, а средбата во Вашингтон му дава можност да покаже дека директно влијае врз процесот во момент кога се носат одлуки. АП наведува и дека израелските грижи се насочени кон можноста за „тесен“ договор што би се фокусирал само на збогатувањето, што во Ерусалим се гледа како привремено одложување, а не трајно решение.