Skip to content
Од 1 март 2026 година, онлајн плаќањата со платежни картички во Македонија влегуваат во нов безбедносен режим: банките имаат законска обврска да применуваат засилена автентикација на клиентите при плаќање на интернет. Практично, тоа значи дека покрај внесувањето на податоците од картичката, корисникот ќе мора дополнително да ја потврди трансакцијата преку официјалната мобилна апликација на својата банка.
Највидливата промена за граѓаните е што досегашниот модел со СМС-код постепено излегува од употреба за овие плаќања, а на негово место доаѓа потврда преку мобилно банкарство, м-токен или слична банкарска алатка. Потврдата ќе се прави со ПИН за апликацијата, отпечаток од прст или препознавање лице, зависно од тоа што нуди банката. Ако оваа потврда не се направи, плаќањето нема да може да се изврши, дури и ако некој ги има податоците од картичката.
Промената доаѓа во период кога онлајн купувањето станува секојдневие и за граѓаните и за компаниите, а со тоа растат и ризиците од злоупотреба на картички и дигитални измами. Оттаму, пораката на регулаторот е јасна: побрзите дигитални плаќања мора да бидат проследени со повисоко ниво на безбедност. Засилената автентикација не е само техничка новина, туку обид да се намали ризикот од неовластени трансакции во средина во која сајбер-нападите и обидите за кражба на податоци се сè почести.
Во суштина, Македонија со ова го заокружува усогласувањето со европските правила и стандарди за побезбедно електронско плаќање. Дел од банките веќе со недели ги предупредуваат корисниците да ги активираат своите мобилни апликации и токени навреме, затоа што од 1 март токму тие ќе бидат клучниот чекор за одобрување на интернет-трансакциите. Тоа значи дека граѓаните што досега плаќаа само со картичка и СМС порака, сега ќе мора да стекнат нова навика: пред купување, да бидат подготвени и технички и дигитално.
Оваа промена, иако на прв поглед изгледа како дополнителен чекор што одзема неколку секунди, во пракса може да значи многу поголема контрола за корисникот. Наместо плаќањето да помине само врз основа на внесени податоци од картичката, корисникот добива можност свесно да ја види и одобри трансакцијата во банкарската апликација. Во време на сè почести дигитални измами, токму тоа е разликата меѓу „брзо плаќање“ и „безбедно плаќање“.