Skip to content
Падот на Орбан, ако се случи на изборите закажани за 12 април 2026 година, за Александар Вучиќ не би бил само вест од соседството, туку сериозен политички удар врз една внимателно градена слика на трајност и несменливост. Во анализа на Дојче веле, се наведува дека смената на власта во Унгарија би испратила сигнал дека никој не е недопирлив, а токму тоа најмногу би го погодило Вучиќ, кој со години ја гради својата политика врз впечатокот дека секогаш останува последен на нозе. Тоа не е ни скриена врска: самиот Вучиќ на 12 март призна дека Србија е „среќна“ со соработката со Виктор Орбан, со што практично јавно потврди колку му е важен унгарскиот премиер.
Но вистинската тежина на евентуален пораз на Орбан за Вучиќ е во Брисел, а не во Будимпешта. Унгарија и официјално останува еден од најгласните поддржувачи на српскиот европски пат, што Белград го потврди и со меморандумот за експертска помош во пристапните преговори потпишан во февруари годинава. Во истата анализа на Дојче веле, соговорниците одат чекор понатаму и велат дека Орбан за Вучиќ е последниот сериозен политички ослонец во Европа. Ако во Унгарија дојде нова власт предводена од Петер Маѓар, кој според Ројтерс ветува обновување на односите со ЕУ, пристап до замрзнатите европски фондови и ограничување на руското влијание, тогаш Белград лесно може да остане без најкорисниот внатрешен адвокат што го имал во Унијата.
Таа врска одамна не е само идеолошка, туку и материјална. Во пренесената анализа на Дојче веле се потсетува на заедничките проекти во енергетиката и инфраструктурата, од нафтоводот што треба да ја поврзе Србија со рускиот систем „Дружба“ преку Унгарија, до железничката линија Белград–Будимпешта и унгарскиот интерес околу НИС. Ројтерс деновиве повторно покажа колку се испреплетени двете власти кога објави дека Вучиќ лично го информирал Орбан за пронајдени експлозиви кај гасната инфраструктура што ги врзува Србија и Унгарија, во чувствителен момент пред изборите. Тоа значи дека евентуален пад на Орбан не би ги стопирал автоматски тие проекти, но би им го одзел политичкиот лепак што досега ги држеше како дел од една поширока оска Белград–Будимпешта.
Во внатрешнополитичка смисла, пораката за Србија би била уште понепријатна за СНС. Во истата анализа на Дојче веле, политикологот Дејан Бурсаќ вели дека евентуалниот пораз на Орбан би им покажал на граѓаните во Србија дека авторитарните режими не се непобедливи на избори. Тоа доаѓа во момент кога, според N1, и српската власт се соочува со силен притисок од студентското движење и поширокото антивладино мобилизирање по трагедијата во Нови Сад. Дополнително, Бурсаќ отвора и друго чувствително прашање: како би се однесувал Сојузот на војводинските Унгарци, кој тој го опишува како продолжена рака на Фидес во Србија, ако Фидес веќе не е власт во Будимпешта.
Затоа евентуалниот пад на Орбан не би значел автоматски пад на Вучиќ, но би значел крај на една удобна формула. Белград би останал без блискиот сојузник што му давал политичка тежина во ЕУ, без лидер што му служел и како идеолошки пример и како практичен партнер, и без соседен доказ дека нелибералниот модел може да трае бесконечно. За Вучиќ, тоа би било можеби најопасното нешто од сè: не моментален пораз, туку почеток на впечаток дека и неговиот систем е смртен, а не вечен.