Skip to content
Падот на главните светски берзански индекси продолжува и влегува во трета недела на нервоза, при што Волстрит во петокот повторно затвори во минус, а и европските пазари веќе бележат сериозна штета од новиот енергетски шок. На 13 март, Dow Jones падна за 0,26 отсто, S&P 500 за 0,61 отсто, а Nasdaq за 0,93 отсто, со што и трите индекси ја заокружија уште една недела со загуби.
Најсилниот удар врз пазарите доаѓа од нафтата. Брент се искачи над 100 долари за барел, првпат од август 2022 година, а инвеститорите сè повеќе стравуваат дека поскапата енергија повторно ќе ја разгори инфлацијата и ќе го оттурне намалувањето на каматите. Во Европа, индексот STOXX 600 на 12 март падна за 0,6 отсто и избриша околу 5,6 отсто од вредноста од почетокот на конфликтот, додека уште претходната недела ја забележа најлошата неделна изведба во речиси една година.
Стравот од рецесија не доаѓа само од геополитиката, туку и од сè послабите економски сигнали. Ројтерс објави дека американскиот раст за четвртиот квартал е ревидиран надолу, инфлацијата преку PCE останува покачена, а капиталните нарачки разочаруваат. Дополнително, минатата недела слабите податоци од американскиот пазар на труд ги засилија сомнежите дека економијата забавува токму во момент кога нафтата и транспортот стануваат поскапи.
Затоа на пазарите сè погласно се зборува за ризик од стагфлациско сценарио, односно комбинација од послаб раст и повисоки цени. Goldman Sachs процени дека и базичното сценарио со повисока нафта би можело да одземе околу 0,1 процентен поен од глобалниот раст и да додаде 0,2 поени на светската инфлација, додека посилен скок на нафтата кон 100 долари би можел да ја турне глобалната инфлација нагоре за 0,7 поени. И ММФ предупреди дека економската штета ќе зависи од тоа колку долго ќе трае кризата и колкава ќе биде штетата врз енергетската инфраструктура.
Во ваква слика, зборот „рецесија“ сè уште не е официјална дијагноза, но веќе не е ни далечно сценарио. Ако нафтата остане високо, ако централните банки останат притиснати од инфлација и ако потрошувачката почне да слабее, тогаш сегашниот пад на берзите лесно може да прерасне од корекција во сигнал дека глобалната економија влегува во многу потежок период.