Најновите проекции на Меѓународниот монетарен фонд (ММФ) за 2026 година покажуваат тивко, но исклучително значајно поместување во економскиот центар на гравитација во Европа. Според податоците за номиналниот БДП по земји, Романија е точно во средината на европскиот ранг, пред Чешка, Грција, Португалија, Финска, Унгарија, па дури и Луксембург, а само малку зад Данска.
За земја која пред десет години се сметаше за периферија на европската економија, ова е историски чекор напред.
Бројки што ги менуваат перцепциите
Според проекциите на ММФ, номиналниот БДП на Романија во 2026 година треба да достигне околу 445 милијарди долари, ставајќи ја земјата во горната средна класа на европските економии. Ова ја става Романија пред:
Унгарија (270 милијарди долари)
Луксембург (108 милијарди долари) и е веднаш зад Данска, чиј БДП се проценува на околу 500 милијарди долари.
Во исто време, Полска, со проектирани 1.110 милијарди долари, останува јасен лидер во Централна и Источна Европа, но сè повеќе наликува на моделот што Романија сега систематски го следи.
„Следната Полска“
Според авторите на анализата, растот на романската економија е придружен со растечки апетит за инвеститори со години. Проширувањето на индустриската база, растот на ИТ секторот, зголемувањето на домашната потрошувачка и зголемената интеграција во европските вредносни синџири создаваат услови за долгорочно забрзување на развојот.
„На Полска ѝ беа потребни две децении за да стигне до местото каде што е денес, но се чини дека Романија конечно започна по истиот пат на развој“, вели аналитичарот.
Со други зборови, Романија повеќе не се смета за транзициска економија, туку за нова централноевропска економија на раст, пишува Bankar.me.
Западот останува доминантен, но Истокот го стигнува
Податоците на ММФ покажуваат дека Западна Европа сè уште учествува со околу 40% во вкупниот европски БДП, но промените во рамките на континентот стануваат сè повидливи.
На врвот остануваат:
Германија (5,328 милијарди долари)
Обединето Кралство (4,226 милијарди долари)
Франција (3,559 милијарди долари)
Италија (2,702 милијарди долари)
Сепак, токму во средината на табелата е видлива најдинамичната промена: Полска, Романија, Чешка и други земји во регионот постепено ја менуваат економската карта на Европа.
Зошто е ова важно?
Номиналниот БДП не е совршена мерка за животниот стандард, но е клучен индикатор за економската маса, инвестицискиот потенцијал и политичката тежина на земјата.
За Романија, приклучувањето кон „средната лига“ на европски економии значи поголема привлечност за странски инвестиции, поголема тежина во европските економски политики, посилна преговарачка позиција во рамките на ЕУ и постабилна основа за долгорочен раст на животниот стандард.
Доколку овие трендови продолжат, Европа во следната деценија нема да биде поделена едноставно на „богат Запад“ и „сиромашен Исток“. Таа сè повеќе ќе личи на континент со силен централноевропски појас на раст, каде што Романија има амбиција да стане она што е Полска денес, регионален економски столб.
А податоците на ММФ покажуваат дека ова повеќе не е само амбиција, туку процес што веќе е во тек, се вели во него.