План за заштита од ценовен шок побара јавно професорката Ана Чупеска, која во објава на Фејсбук, во контекст на најновите регионални и глобални турбуленции, праша дали Владата воопшто има подготвени сценарија ако цените на енергенсите и храната нагло ескалираат и директно ги погодат граѓаните и стопанството во Северна Македонија.
Чупеска отвори дилема што ретко се слуша во дневната политика: што точно ќе направи државата ако нафтата премине над 100 долари и тој удар се прелее во транспортот, производството и секојдневните сметки. Вакви шокови не се апстракција, туку реален ризик, а државата мора однапред да каже кои алатки ќе ги користи и каде се границите на интервенцијата.
Во истата линија, таа побара јасни одговори за стратешките резерви, односно колку нафта има државата и за колку денови би била доволна ако се нарушат патиштата за дотур. Прашањето, како што го поставува, не е паника, туку основна безбедносна математика: кога снабдувањето се прекинува, најмногу страдаат домаќинствата со најтенок буџет и фирмите што немаат залихи.
Третата грижа ја насочи кон струјата. Чупеска праша каков е капацитетот на РЕК Битола и хидроцентралите во вакви услови и дали државата би била принудена да увезува уште поскапа електрична енергија ако домашното производство падне или ако побарувачката порасне. Во суштина, таа бара Владата да излезе со реална слика за тоа што може системот, а што не може, и колку тоа ќе чини.
На крај, таа го постави најчувствителното прашање за секој дом: дали постои план за заштита на цените на основните прехранбени производи ако се случи ценовен шок.
Со овие прашања, таа ја насочува дебатата кон она што, според неа, исчезнува од јавноста: обврската на власта да одговори, однапред и прецизно, како ќе ги амортизира ударите ако кризата се продлабочи.