Саграда Фамилија стана највисоката црква во светот, но предизвика гнев кај соседите

Вечно недовршената базилика Саграда Фамилија во Барселона стана највисоката црква во светот, но споровите со локалното население се закануваат со ново одложување на конечното завршување на зградата чија изградба започна пред повеќе од 140 години.

На скеле на платформа поставена 54 метри над земјата се наоѓа огромна камена плоча што ќе биде последниот дел од крстот на централната кула на Исус Христос. Висок кран ќе ја подигне до самиот врв, кој ќе достигне висина од 172,5 метри, што ќе ја направи Саграда Фамилија (Свето Семејство) десет метри повисока од катедралата во Улм, Германија.

Саграда Фамилија е највисоката црква во светот веќе неколку месеци, но засега е само еден метар повисока од катедралата во Улм. Врвот на базиликата намерно ќе остане понизок од 177 метри, висината на ридот Монжуик во Барселона. Тоа беше одлуката на познатиот каталонски архитект Антони Гауди, голем верник кој го презеде проектот во 1883 година.

„Гауди не сакаше да ја надмине таа висина бидејќи ридот Монжуик е Божјо дело“, рече Маурисио Кортес, еден од водечките архитекти на градилиштето.

Централната кула на Исус Христос ќе биде осветена на 10 јуни, на стогодишнината од смртта на Гауди, чие тело почива во криптата на базиликата. Ватикан сè уште не потврди дали папата Лав XIV ја прифаќа поканата за отворање на кулата.

„Со поставувањето на крстот, проектот ќе биде завршен речиси 80 проценти“, изјави за агенцијата Франс Прес Жорди Фаули, архитектот кој го води проектот повеќе од една деценија.

Незадоволство на соседите

Одборот за управување со градежништвото, приватна канонска фондација, имаше намера да ги заврши работите на Саграда, најпознатата недовршена градба во светот, оваа година. Но, пандемијата на ковид-19 ја парализираше туристичката индустрија, а со тоа и главниот извор на приход на најпосетуваниот шпански споменик.

Туристите сега се враќаат масовно, во 2024 година беа регистрирани 4,8 милиони посетители, полнејќи ја касата на базиликата, која се потпира исклучиво на приходи од билети и приватни донации.

И покрај ова, одборот не сака да одреди нов датум за завршување на преостанатите работи, кои вклучуваат контроверзна Фасада на славните и нејзините четири камбанири. Планот на одборот за изградба на големо скалиште и плоштад пред главниот влез би подразбирал рушење на два станбени блока. Закупците се борат против планот со години.

„Нашите куќи се легални“, пишува на знак поставен на една од загрозените згради.

„Саграда Фамилија поседува дел од земјиштето, но не и остатокот. Па зошто би се проширила до мојот дом?“, прашува Салвадор Баросо, претседател на здружението на закупци.

Закупците нагласуваат дека становите ги купиле легално и дека никој не ги предупредил дека областа може да стане дел од комплексот на базиликата. Баросо го купил својот стан кон крајот на осумдесеттите години, а за проектот за скалите дознал дури во 1992 година, кога Олимписките игри ја трансформирале Барселона во туристичка мека.

„Всушност, станува збор за бизнис“, коментира Баросо за проширувањето на базиликата.

„Верни“ на Гауди

Станарите се прашуваат дали контроверзното скалиште воопшто било дел од оригиналниот план на Гауди. Критичарите често истакнуваат дека повеќето од моделите на архитектот биле уништени за време на Шпанската граѓанска војна и дека црквата ја изгубила суштината што ја замислил нејзиниот творец.

Главниот архитект Фаули инсистира дека во сите делови од проектот верно се следи она што го сакал Гауди. Тој додаде дека се зачувани и други документи, а дека дел од моделот подоцна бил реконструиран од учениците на Гауди.

„Гауди беше извонреден архитект и вреди да се заврши неговиот проект“, рече Фоли, изразувајќи надеж за наоѓање „праведно решение“ за Фасадата на славните.

Градските власти на Барселона ќе посредуваат во конфликтот и ќе нагласат дека секој договор мора да обезбеди решение за станарите, во град кој веќе се соочува со сериозна криза со домувањето. Сепак, по години несогласувања, крајот на речиси век и пол долгата работа на Саграда Фамилија се чини поблиску од кога било.

„Се надевам дека спорот ќе биде решен. Она што не можам да го кажам е дали тоа ќе се случи на суд или на преговарачка маса“, заклучи Баросо.