Самит на Г7: „Плимата се менува за Украина“, му рекоа лидерите на ЕУ на Зеленски

Самит на Г7 во Евијан ја врати Украина во центарот на западната дипломатија, откако претседателката на Европската комисија Урсула фон дер Лајен и претседателот на Европскиот совет Антонио Кошта му порачаа на Володимир Зеленски дека „плимата се менува за Украина“. Пораката дојде по билатералната средба со украинскиот претседател, во момент кога Киев бара побрз европски пат, посилна противвоздушна одбрана и нов притисок врз Русија за враќање на преговарачка маса.

Според Euronews, Фон дер Лајен и Кошта му рекле на Зеленски дека украинскиот народ прави „исклучителни напори“ и на бојното поле и во реформите, и дека тие напори почнуваат да даваат резултат. Изјавата доаѓа само еден ден откако Украина го отвори првиот кластер во преговорите за членство во Европската унија.

Иако Зеленски повторно побара забрзан пат кон ЕУ, европските лидери и натаму внимателно ја дозираат таа порака. Брисел го признава реформскиот напредок на Киев, но не сака пристапувањето да се претвори во политичко ветување без исполнети услови. Затоа формулацијата дека „плимата се менува“ беше повеќе политички сигнал за поддршка отколку конкретен датум за членство.

Работната сесија на Г7 посветена на Украина беше насловена како „Градење мир и безбедност за Украина и Европа“. На маса беа воената поддршка, санкциите против Русија и можностите за оживување на мировните преговори.

Зеленски на самитот настапи со две главни барања: Русија да биде натерана на директни разговори со Киев и Украина да добие повеќе антибалистичка противвоздушна одбрана. Тој претходно му понуди на Владимир Путин средба лице в лице за да се стави крај на војната, но Кремљ не одговори позитивно на таквите иницијативи.

Посебно важен дел од разговорите беше улогата на Доналд Трамп. Американскиот претседател претходно изјави дека, по рамката за договор со Иран, Вашингтон повторно ќе го насочи вниманието кон Украина. Во Евијан, Трамп најави дека САД наскоро би можеле повторно да воведат санкции кон руската нафта, откако претходно ги олесниле поради глобалниот енергетски притисок предизвикан од затворањето на Ормускиот Теснец.

За Европа, санкциите остануваат главното средство за притисок врз Москва. Фон дер Лајен порача дека европските санкции продолжуваат „силно да гризат“ и да ја слабат економската основа на руската воена машина. Но, истовремено, во Г7 постојат разлики околу тоа колку далеку може да се оди, особено кога станува збор за руската нафта и поморските услуги за танкерите.

Зеленски, според Reuters, изјавил дека лидерите на Г7 разговарале за дополнителни санкции против Русија и дека постои согласност оти Москва не ја добива војната. Тој побара мерки насочени кон руските енергетски приходи, банкарскиот сектор и военото производство, со цел Путин да биде принуден на сериозни разговори.

Украинскиот претседател побара и повеќе системи за противвоздушна одбрана, особено ракети и антибалистички капацитети. Тој рече дека со Трамп разговарал и за можност Украина и Европа да добијат лиценци за производство на американски системи и ракети, што би било клучно за одбрана од руските балистички напади.

Самитот покажа дека Украина повторно се обидува да ја спои воената реалност со дипломатски притисок: удари врз руската енергетска и воена инфраструктура од една страна, и барање меѓународна рамка за преговори од друга. За Киев, пораката од ЕУ дека „плимата се менува“ е политички важна, но вистинската тежина ќе се мери преку нови санкции, оружје и притисок врз Москва.