Супер-мнозинство во Јапонија: Такаичи со даночни резови и помилитарна агенда

Коалицијата предводена од Санае Такаичи обезбеди двотретинско „супер-мнозинство“ во Долниот дом на парламентот на Јапонија, отворајќи ѝ простор за брза реализација на две политички ветувања што доминираа во кампањата: даночни олеснувања за домаќинствата и забрзано зајакнување на одбранбените капацитети. Според објавените резултати, Либерално-демократска партија освои 316 од 465 пратенички места, а заедно со Партија на јапонските иновации владејачкиот блок доаѓа до 352 места – бројка што ѝ дава комфорна уставна и законодавна „пруга“ во Долниот дом, дури и кога во Горниот дом нема контрола.

Такаичи ја гради победата на тезата дека „животниот стандард мора да се заштити веднаш“, па централна мерка ѝ е најавената двегодишна суспензија на 8-процентниот данок на промет за храна. Политички, мерката е лесно читлива: инфлациските притисоци и цените на основните производи ја јадат куповната моќ, а директен удар врз данокот на храна носи брз ефект и јасна порака дека владата „се меша“ таму каде што граѓаните го чувствуваат проблемот секој ден. Но, токму тука почнува и најголемата дилема на пазарите – како ќе се пополни фискалната дупка во земја што ионака се соочува со исклучително висок јавен долг, и дали олеснувањата ќе се финансираат преку кратење на расходи, прераспределби или некоја форма на стимуланс што на крај повторно ќе го зголеми долгот. Пораката што Такаичи ја повторува е дека даночните резови треба да бидат временски ограничени и „фискално одржливи“, но конкретниот модел на покривање на загубените приходи останува политички најризичната точка од нејзиниот мандат.

Вториот столб на агендата – „зајакнување на армијата“ – ја прави победата уште потензична во регионален контекст. Токио одамна го менува безбедносниот речник, но со Такаичи тој станува поостар и поексплицитен: повеќе воени трошоци, поамбициозни одбранбени програми и подготвеност за сценарија што директно ја допираат кризата околу Тајван. Во Кина тоа се чита како уште еден чекор кон „нормализација“ на јапонската воена моќ и отстапување од традиционалниот пацифистички пост-воен рамковник. Затоа, супер-мнозинството не е само техничка предност за донесување закони, туку и сигнал дека дел од гласачкото тело е подготвено да прифати посилна безбедносна доктрина – што неизбежно ќе ја вади на површина и дебатата за уставните ограничувања на воените капацитети.

Во меѓувреме, победата доби и силна меѓународна политичка „валидација“. Доналд Трамп јавно ѝ честиташе, вклопувајќи ја јапонската конзервативна агенда во поширокиот наратив за „мир преку сила“. За Такаичи, тоа е корисно од два аспекта: дома, го зајакнува впечатокот дека има поддршка од клучниот сојузник, а надвор, испраќа порака за континуитет на линијата Вашингтон–Токио во време на регионални тензии. Но истовремено ја стеснува маневарската зона – секое брзо поместување кон повисоки воени расходи и поостра реторика кон Пекинг ќе се мери и преку реакциите на финансиските пазари и на домашната јавност, каде што стравот од нов товар врз идните генерации останува политички чувствителен.

Така, „супер-мнозинството“ ѝ носи моќ, но и тест со две лица: дали може да испорача олеснувања без фискален потрес и дали може да ја турка безбедносната агенда без да отвори долгорочна ескалација со Пекинг. Во пракса, токму одговорот на овие две прашања ќе реши дали историската победа е почеток на стабилен мандат – или старт на период во кој економската цена и геополитичката цена ќе се пресметуваат паралелно.

Зачлени се на нашиот е-билтен