Поранешниот градоначалник на Центар и ексдипломат Андреј Жерновски преку Фејсбук со иронија ја нападна Владата и премиерот Христијан Мицкоски, откако американскиот Стејт департмент објави дека од 21 јануари привремено ги паузира издавањата на имигрантски визи за државјани од 75 земји, меѓу кои е и Северна Македонија.
Жерновски оценува дека власта конечно нашла „успешна стратегија“ за да го сопре иселувањето – не преку подобар стандард, плати и образование, туку преку надворешни рестрикции што го прават заминувањето потешко. „Браво за Мицкоски! Конечно најде ‘стратегија’ како да ги задржи младите во Македонија – така што САД нема да им даваат визи. Не со подобри плати, не со квалитетно образование… туку со меѓународни рестрикции“, пишува тој, алудирајќи дека младите не остануваат затоа што сакаат, туку затоа што „не можат да заминат“.
Во неговата критика, визниот удар е и симболичен крах на наративот што, според него, премиерот го градел со месеци – приказна за „специјални односи“ со САД и политичка близина со Доналд Трамп. Жерновски тврди дека реалноста го демантира тој мит и дека вината не треба да се бара во Вашингтон, туку во „неспособна и саморекламерска надворешна политика“ дома, која ја остава државата со слаби позиции токму кога најмногу ѝ треба кредибилитет.
Од американска страна, објаснувањето е дека мерката е насочена кон имигрантските визи – односно постапките што водат кон престој и преселба – и е врзана со проценка на „јавен товар“, односно ризикот апликантите да зависат од јавни бенефиции. Во објавените насоки се наведува дека интервјуата може да продолжат, но визи нема да се издаваат во периодот на паузата, дека туристичките визи не се опфатени и дека нема автоматско одземање на веќе издадени имигрантски визи. Токму таа дистинкција е клучна и за јавната дебата дома: „визната тема“ звучи како целосно затворање, а во суштина се работи за ограничување на имигрантските канали – што, сепак, има тежина за илјадници семејни и работни случаи и за пошироката слика за тоа како државата се перцепира во американската миграциска политика.
Иронијата на Жерновски, во таа рамка, не е само политичка досетка. Таа се лепи на најболната точка на државата: демографската празнина. Кога земја што со години зборува за „задржување на младите“ се најде на листа со која им се отежнува имигрантскиот пат кон САД, тоа станува домашна политичка вест – не затоа што секој граѓанин има намера да се сели, туку затоа што симболички го потврдува чувството дека прозорците кон светот се отвораат и затвораат без Македонија да има сериозна тежина во одлучувањето.