Skip to content
„Возот до 2030“ на релација Скопје–Софија се уште не тргнал затоа што недостасуваше она што секогаш е пресудно кај ваквите проекти: комплетна инфраструктура на двете страни, затворена финансиска конструкција, усогласени тендери и еден заеднички технички „календар“ што не се менува со секоја политичка сезона. Денес, кога 2023 е веќе минато, институциите повторно зборуваат за нов рок – 2030 – како година до која треба да се заврши железничкото поврзување преку Коридорот 8.
На 4 март 2026, по средба во бугарското Министерство за транспорт, официјално беше повторено дека целта е линијата да се доврши до 2030 и дека следниот чекор е формирање заеднички комитет што ќе ја координира подготовката, изградбата и идното работење на прекуграничниот тунел – најкритичната алка во целата врска. Формулацијата звучи познато, но разликата е што во меѓувреме има и документ што ја врзува политичката волја со конкретни обврски: договорот потпишан на 6 ноември 2025 во Ѓуешево, кој Европската комисија го поздрави како важен чекор за Коридорот 8 и за добрососедските односи.
На македонската страна, проблемот не е дали постои траса, туку дали ќе се затвори последната празнина до граница. Европските проектни профили наведуваат дека источниот дел на Коридорот 8 е околу 88 километри од Куманово до Деве Баир: делницата Куманово–Бељаковце е завршена во декември 2024 и е оперативна, а Бељаковце–Крива Паланка е во напредна фаза. Но токму последната делница до границата, која ја „заклучува“ целата линија, е таа што ја држи релацијата Скопје–Софија во зоната на ветувања наместо во возен ред, иако за дел од оваа фаза има европска финансиска поддршка и рамки за реализација.
На бугарската страна паралелно се зборува за забрзување на модернизацијата на правецот Софија–Перник–Радомир–Ѓуешево и за „малата“ делница до самата граница, но суштината е дека без тунелот нема прекугранична врска. Бугарските институции наведуваат дека тунелот е планиран со должина од околу 2,4 километри, поделени речиси еднакво меѓу двете држави, а уште во декември 2025 се пласираше цел дека тој би можел да биде завршен до 2028, со модел „еден тендер, еден изведувач, еден проект“ под надзор на заеднички комитет. Во февруари 2026 бугарскиот парламент го ратификуваше договорот за подготовка, изградба и работа на тунелот, што ја отвора вратата за реалните тендери и распоредот на работите.
Одговорот е конкретен и мерлив: недостига завршување на последните километри до Деве Баир, недостига финализиран и јавен распоред за тунелот со обезбедени пари и прецизни набавки, недостига техничко усогласување за сигнализација, безбедносни стандарди и гранични процедури што ќе овозможат линијата да работи како нормален меѓународен правец, а не како политичка фотографија. Додека тие точки не станат градилишта, договори со рокови и јавни извештаи, секој нов датум ќе остане бројка на хартија – без разлика дали е 2023, 2027 или 2030.