Човек повторно тргнува кон Месечината: зошто оваа недела може да биде историска за светот

Човек повторно тргнува кон Месечината најрано на 1 април по американско време, кога NASA ја таргетира Artemis II како прва мисија со екипаж кон Месечината по Apollo 17 во 1972 година. Ако лансирањето од Кенеди Спејс Центарот мине според планот, оваа недела ќе го означи првиот човечки лет кон лунарната околина по 53 години, со резервни прозорци до 6 април. Токму затоа ова не е уште една вселенска вест, туку можен историски пресврт што ја враќа човечката експедиција подалеку од ниската орбита на Земјата.

Оваа мисија нема да слета на Месечината, но токму во тоа е нејзината тежина. Artemis II е првиот лет со луѓе на ракетата SLS и капсулата Orion, тест што треба да покаже дали системите за животна поддршка, комуникација, навигација и безбедно враќање навистина се подготвени за подолги мисии. Според NASA, екипажот ќе мине околу далечната страна на Месечината на free-return траекторија и ќе отпатува приближно 4.700 милји подалеку од неа пред враќањето на Земјата, со што ова станува и технолошка проба за следните лунарни летови.

Историскиот карактер на Artemis II не е само во далечината, туку и во тоа кој лета. Во екипажот се Рид Вајзман, Виктор Гловер, Кристина Кох и Канаѓанецот Џереми Хансен. Ако мисијата полета, Кох ќе стане првата жена на пат кон Месечината, Гловер првиот црн астронаут што ќе стигне до нејзината близина, а Хансен првиот неамериканец и првиот Канаѓанец на ваква мисија. Воедно, ова не е само американски подвиг: Европската вселенска агенција преку European Service Module му обезбедува на Orion погон, струја, воздух и вода, што ја прави мисијата симбол и на нов тип меѓународна вселенска коалиција.

Затоа оваа недела може да биде историска и поради нешто поголемо од самото лансирање. Artemis II е тест за тоа дали по половина век човештвото навистина има волја и капацитет повторно да ја отвори лунарната ера, овојпат не за краток престижен круг, туку како чекор кон трајно присуство на Месечината и идни мисии кон Марс. Во таа пресметка се вмешани и геополитика, и технологија, и трката со Кина, која според Reuters планира мисија со екипаж до Месечината до 2030 година. Прашањето, всушност, веќе не е дали човекот знае да стигне до Месечината, туку дали овојпат навистина се враќа за да остане.