Skip to content
Случајот со мазутот за ТЕЦ Неготино повторно ја отвори расправата за границата меѓу политичката одговорност и обвинителската самостојност, откако Советот на јавни обвинители порача дека одговорност на обвинител се утврдува со факти и докази, а не врз основа на политички изјави или јавен притисок. Реакцијата следува по барањата од ВМРО-ДПМНЕ Советот да реагира за запирањето на истрагата за набавките на мазут.
Од Советот наведуваат дека јавнoобвинителските одлуки во конкретни предмети се носат според Законот за кривичната постапка и дека за нив постои процедура за правен лек. Оттаму нагласуваат дека Советот не е орган што може да влијае врз текот или исходот на конкретни истражни и обвинителски постапки, ниту да дава насоки и наредби за одлуки на обвинителствата.
Ставот доаѓа по запирањето на истрагата што се однесуваше на набавките на мазут за потребите на ТЕЦ Неготино. Обвинителството за гонење организиран криминал и корупција претходно соопшти дека по едногодишна истражна постапка не било утврдено дека осомничените ги сториле кривичните дела што им се ставале на товар, ниту дека постои друго кривично дело што се гони по службена должност.
Предметот опфаќаше сомнежи за злоупотреби при јавни повици, незаконито склучување договори и анекси, како и перење пари во набавките на мазут спроведени во услови на енергетска криза. Обвинителството наведе дека во постапката биле анализирани финансиски и договорни документи, вешт наод и искази од сведоци, претставници на ЕСМ, ТЕЦ Неготино и економски оператори со лиценца за трговија со мазут.
Според обвинителството, набавките биле спроведувани во услови на прогласена енергетска криза и според законските исклучоци од Законот за јавни набавки, со цел да се обезбеди непречено производство на електрична енергија. Во соопштението се наведува и дека не била утврдена штета за ЕСМ или за државниот буџет, а исплатените средства не биле квалификувани како противправно стекната имотна корист.
Советот на обвинители дополнително посочува дека ако постојат сомнежи за незаконито, нестручно или несовесно постапување на јавен обвинител, законот предвидува посебни механизми за утврдување одговорност. Тие механизми, како што наведуваат од Советот, се водат врз основа на конкретни факти и докази, а не под притисок од политички изјави.
Во јавноста случајот останува чувствителен бидејќи започна како голема истрага за набавки во енергетска криза, а заврши без обвинение. Правниот следен чекор е можен приговор од оштетеното правно лице до Вишото јавно обвинителство, право што обвинителството го наведува во рок од осум дена од приемот на наредбата за запирање на истражната постапка.
Со тоа предметот се префрла од политичката сцена назад во институционалната процедура. Прашањето веќе не е само дали истрагата требало да заврши со обвинение, туку и дали правосудниот систем може да ја објасни одлуката доволно јасно за да ја зачува довербата во постапувањето по предмети со висок јавен интерес.
