Skip to content
Долгогодишниот оператор на телесуфлерот на американскиот претседател Доналд Трамп е отстранет од Белата куќа откако беше отворена истрага за сомневање дека го користел однапред познатиот текст на претседателските говори за да заработува на пазар за предвидување.
Габриел Перез е под истрага на американската Комисија за тргување со стокови фјучерси, CFTC, поради сомневање дека тргувал со договори на платформата „Калши“, обложувајќи се дали Трамп ќе употреби одредени зборови, изрази или теми во своите јавни настапи. Информациите за истрагата првично ги објави Еј-Би-Си њуз, повикувајќи се на извори запознаени со случајот.
Перез работел со Трамп од 2016 година и како технички асистент задолжен за телесуфлерот имал пристап до подготвените верзии на говорите пред нивното јавно соопштување. Истражителите проверуваат дали токму оваа позиција му овозможила неправедна предност во однос на другите корисници на платформата.
Според изворите на Еј-Би-Си њуз, Перез победил во обложувања вредни повеќе од 100.000 долари. Ројтерс, пак, објави дека „Калши“ ја замрзнал неговата сметка пред да бидат повлечени повеќе од 90.000 долари потенцијална добивка. Тоа значи дека целата прикажана заработка не била исплатена и дека значителен дел од средствата останал блокиран на платформата.
Обложувањата биле направени на таканаречените „пазари на споменување“, каде корисниците купуваат договори поврзани со тоа дали одреден збор, фраза или тема ќе биде употребена во говор, телевизиско обраќање или корпоративна презентација. Вредноста на договорите се менува во зависност од очекувањата на учесниците, а победничките позиции се исплаќаат по завршувањето на настанот.
Американските регулатори откриле обложувања поврзани со повеќе од десет говори на Трамп во период од околу три месеци. Меѓу нив биле телевизиското обраќање во декември, настапот на Светскиот економски форум во Давос во јануари, говорот за состојбата на нацијата во февруари и обраќањето на церемонијата за Медалот на честа во март.
Сомнителните трансакции ги открил системот за надзор на „Калши“. Компанијата спровела внатрешна проверка, ја замрзнала сметката и случајот го пријавила до CFTC. Раководителот за спроведување на правилата во компанијата, Роберт Дено, изјави дека тимот за надзор навремено ги означил трансакциите и дека платформата им ги доставила собраните докази на регулаторите.
Перез соработува со истрагата, а според американските медиуми, со CFTC се разговара и за можна спогодба. Таа би можела да опфати враќање на добивката остварена преку спорните трансакции. Комисијата официјално не потврдува ниту демантира дека води истрага за конкретно лице.
Белата куќа првично соопшти дека Перез е испратен на неплатено административно отсуство. Портпаролката Каролин Ливит изјави дека Трамп бил информиран за наводите и дека случајот го оценил како срамен. Подоцна таа потврди дека Перез повеќе нема да работи во Белата куќа.
Од Белата куќа наведоа дека важат строги етички правила за сите вработени и функционери. Ливит рече дека, според информациите со кои располага, нема други членови на администрацијата осомничени дека користеле привилегирани информации за обложување. Таа не можеше да потврди дали вработените имале пристап до платформите „Калши“ и „Полимаркет“ преку службените уреди.
Во март Белата куќа испратила интерен меморандум со кој вработените биле предупредени дека не смеат да користат информации што не се достапни за јавноста за финансиска корист на пазарите за предвидување. Дел од трансакциите што му се припишуваат на Перез биле направени пред издавањето на тоа предупредување.
Случајот засега се разгледува како можно прекршување на правилата на регулираниот пазар за предвидување, а не како докажано кривично дело. Според Аксиос, кој се повикува на првичните информации на Еј-Би-Си њуз, федералните обвинители во Менхетен не отвориле кривична истрага. Регулаторната постапка и можната спогодба со CFTC остануваат одвоени од кривичното гонење.
Истрагата повторно го насочи вниманието кон ризикот од злоупотреба на пазарите за предвидување од лица кои имаат пристап до необјавени говори, државни одлуки или други чувствителни информации. „Калши“ во јуни најави задолжително пријавување на работното место за корисниците кои тргуваат со чувствителни договори, како и посебен канал за пријавување сомнителни активности.
