Skip to content
Трговскиот спор меѓу САД и Канада влегува во нова, значително поостра фаза. Вашингтон од 22 август воведе царини од 50 отсто за канадски производи во вредност од околу 20 милијарди долари, а Отава најави дека од 8 септември ќе возврати со царини врз американски стоки по принципот долар за долар. Тридневните интензивни преговори завршија без договор, а двете соседни држави сега отворено се подготвуваат за подолг економски судир.
Новите американски царини опфаќаат широк спектар канадски производи, меѓу кои вино, мебел, млечни производи, цемент, облека, опрема за риболов и хокеарска опрема.
Особено значајно е што новите мерки не ги поштедуваат сите производи кои претходно уживаа заштита преку трговскиот договор меѓу САД, Канада и Мексико. Според проценките, погодени се околу пет отсто од вкупниот канадски извоз кон американскиот пазар.
Одговорот на Канада нема да биде симболичен.
Премиерот Марк Карни најави царини врз американски челик, млечни производи, електроника, апарати за домаќинство, земјоделска механизација, целулоза и хартија, како и врз други производи кои ќе бидат вклучени во конечната листа.
Канадската Влада најави дека деталите ќе ги објави дополнително, но принципот е веќе утврден, вредноста на мерките треба да одговара на американскиот удар.
Карни оцени дека последните барања на Вашингтон биле економски неприфатливи и дека навлегувале во прашања поврзани со канадскиот суверенитет, трговските договори и домашната политика.
Меѓу спорните точки биле и царините за поголемите возила. Канада барала поповолен третман и за средните и тешките камиони произведени во земјата, но американската страна не го прифатила тоа.
Вашингтон, пак, ја префрла одговорноста на Отава.
Американскиот трговски претставник Џејмисон Грир оцени дека Канада пропуштила можност за договор и посочи дека засега не се планирани нови преговори. Американската страна тврди дека Канада одбила услови кои можеле да ѝ обезбедат подобар трговски третман.
Конфликтот дополнително се заостри откако Доналд Трамп повторно ја обвини Канада дека со години неправедно ги третира американските земјоделци и дека користи прекумерно високи царини за одредени американски производи.
Зад политичката реторика стои огромен економски интерес.
Канада испраќа речиси 70 отсто од својот извоз во САД, што значи дека продолжената царинска војна може сериозно да ги погоди канадските производители, особено индустриите за дрво, вино, автомобили и производство.
Но и американските компании зависат од прекуграничните синџири за снабдување, па економистите предупредуваат дека царините можат да доведат до повисоки цени и за потрошувачите во САД.
Последната ескалација отвора уште едно поголемо прашање, иднината на трговскиот договор меѓу САД, Канада и Мексико, преку кој годишно се одвива трговија вредна повеќе од два билиони долари.
Наместо нов договор што требаше да ја намали неизвесноста, Вашингтон и Отава излегоа од преговорите со нови царини и без најавен датум за продолжување на разговорите.
Од 8 септември трговскиот конфликт ќе стане двонасочен. САД веќе ги воведоа своите царини, Канада најави дека ќе возврати со иста вредност, а сметката на крајот може да ја платат компаниите, работниците и потрошувачите од двете страни на границата.
