Сараево повторно е во центарот на балканската геополитичка сцена. На саемот за оружје „Balkan Shield 2026“, кој од 1 до 9 септември се одржува во олимписката сала „Зетра“, меѓу изложувачите се појави и кинеската државна компанија Poly Technologies – фирма која е под западни санкции поради соработка со рускиот воено-индустриски комплекс.
На својот штанд компанијата изложува макети на воени дронови, противдронски системи, ракети, ракетни фрлачи, муниција и воени пловила. Саемот е организиран со учество на Министерството за одбрана на Босна и Херцеговина и институциите на Федерацијата БиХ.
И токму тука се отвора прашањето.
Како компанија која е санкционирана од Западот може да биде изложувач на саем за воена индустрија во земја која е кандидат за членство во ЕУ и која има развиена соработка со НАТО?
Одговорот од организаторите засега изостанува. Радио Слободна Европа објави дека институциите од БиХ не одговориле на прашањето како Poly Technologies се нашла меѓу изложувачите.
Случајот е особено интересен затоа што Poly Technologies не е обична кинеска компанија. Станува збор за државен производител и трговец со воена опрема. Во јуни 2024 година САД ја санкционираа компанијата, наведувајќи дека била вклучена во трговија со чувствителни воени технологии со руски одбранбени компании.
Затоа присуството на Poly Technologies во Сараево е многу повеќе од прашање на еден саем.
Тоа е уште еден пример дека Балканот станува простор во кој се сечат интересите на НАТО и ЕУ со кинеските и руските воено-индустриски и геополитички интереси.
„Balkan Shield 2026“ токму поради тоа има симболична тежина. Саемот ја претставува одбранбената индустрија како простор за соработка, инвестиции и технолошки развој, но присуството на санкционирана компанија покажува колку е сложена линијата меѓу комерцијалната соработка и геополитичкото влијание.
А за земјите од регионот, вклучително и Македонија, пораката е јасна: во новата безбедносна реалност, прашањето веќе не е само кој купува оружје, туку и од кого, под кои услови и со какви стратешки последици.

