Skip to content
Известувачот за Македонија во Европскиот парламент, Томас Вајц, преку амандман побара правната служба на Советот на ЕУ итно да ги расчисти сите двосмислености околу правниот статус на вториот билатерален протокол меѓу Македонија и Бугарија во рамки на пристапниот процес. Барањето доаѓа во момент кога бугарски европратеници поднесоа голем број амандмани на извештајот за Македонија, со што повторно ја отворија дилемата колку билатералните спорови се прелеваат во европската патека на земјата.
Со овој потег, Вајц практично бара Брисел јасно да каже дали вториот протокол од Договорот за добрососедство е политички документ што стои покрај преговарачката рамка или фактички станал дел од условите што Македонија мора да ги исполнува на патот кон Унијата. Во ист пакет амандмани, тој бара и европските институции да бидат поактивни во деблокирањето на процесот, како и отворањето и затворањето на преговарачките поглавја да не зависи исклучиво од едногласност, туку од квалификувано мнозинство.
Токму тука е и суштината на новата расправа во Европарламентот. Додека дел од бугарските европратеници инсистираат дека Македонија мора стриктно да ги исполнува сите обврски поврзани со договорот со Софија и преговарачката рамка, Вајц отвора простор за правно и политичко разјаснување на границата меѓу европските критериуми и билатералните барања. Тоа е важно затоа што секоја неразјаснета формулација во вакви документи подоцна лесно станува нова пречка во преговорите.
Целата дебата се води во време кога официјалните европски документи и натаму ја повторуваат обврската Македонија да ги спроведува Договорот за добрососедство со Бугарија и преговарачката рамка, но без да ги затворат сите политички и правни дилеми што произлегоа од францускиот предлог и од вториот протокол. Затоа барањето на Вајц не е само технички амандман, туку обид во европскиот процес да се внесе поголема правна јасност таму каде што со години доминира политичка нејаснотија.
За Македонија ова прашање е важно затоа што секоја нерасчистена обврска лесно може да се претвори во ново одложување. Наместо спорот да остане само меѓу Скопје и Софија, тој сега повторно се префрла и во самите европски институции, каде се води битка околу тоа што навистина е формален услов, а што политички товар што дополнително се додава врз пристапниот пат на земјата.