Бактерии што природно живеат во вода од поранешен рудник за ураниум успеале да отстранат околу 95 отсто од растворениот ураниум откако научниците им додале глицерол како извор на храна. Откритието отвора можност микроорганизмите во иднина да се користат за прочистување контаминирани води.
Истражувањето го спровеле научници од германскиот Центар „Хелмхолц“ Дрезден-Росендорф, компанијата „Висмут“ и Универзитетот во Гранада. Резултатите биле објавени во научното списание „Нејчер комјуникејшнс“.
За експериментот била користена вода од поплавен рудник за ураниум во германските Рудни Планини. Во примероците веќе живеела заедница од бактерии приспособени на средина богата со ураниум.
Научниците ја чувале водата без кислород, имитирајќи ги условите на длабочина од околу 2.000 метри, а потоа додале глицерол. По 130 дена во водата останале само околу пет отсто од првично растворениот ураниум.
Бактериите не го уништиле ураниумот, туку ја промениле неговата хемиска форма. Под нивно влијание растворливиот ураниум се претворил во цврсти и постабилни соединенија што потешко се движат низ водата и околната почва.
Најголемото изненадување било создавањето петвалентен ураниум, форма што долго се сметала само за краткотрајна фаза во хемиските реакции. Во експериментот таа останала стабилна најмалку 130 дена без кислород и уште четири недели по изложувањето на кислород.
Ова е важно бидејќи растворливиот ураниум може да се движи со подземните води и да ја проширува контаминацијата. Кога ќе биде „заробен“ во стабилни минерали, ризикот од негово понатамошно ширење значително се намалува.
Методот би можел да понуди поевтина и поодржлива алтернатива на класичното хемиско прочистување, кое може да создава дополнителна токсична тиња. Сепак, научниците предупредуваат дека допрва треба да се утврди дали процесот ќе биде подеднакво ефикасен во вистински рудници и на поголеми количества вода.
Откритието не значи дека бактериите веќе можат самостојно да исчистат радиоактивни локации. Но, покажува дека микроорганизмите што со децении преживувале во загадената вода можеби го поседуваат и клучот за нејзиното прочистување.
