Огнени торнада се појавија во Европа, пожарите стануваат непредвидливи

Екстремните шумски пожари што беснеат низ делови од Европа создаваат огнени вртлози, опасен феномен што може нагло да ја засили стихијата, да го промени нејзиниот правец и да префрли запалени остатоци далеку пред главниот огнен фронт.

Феноменот, популарно наречен „огнено торнадо“, во последните денови бил забележан кај големите пожари во Европа, додека Франција, Грција, Шпанија и други земји се соочуваат со долготрајни жештини, суша и исклучително сува вегетација.

Научниците почесто го користат терминот „огнен вртлог“. За разлика од класичното торнадо, кое обично се развива од грмотевичен облак, огнениот вртлог ја добива енергијата од огромната топлина што ја ослободува пожарот.

Жешкиот воздух над огнот брзо се издигнува, а воздухот од околината навлегува за да го пополни празниот простор. Кога струењето ќе биде нарушено од ветерот, теренот, дрвјата, околните пожари или обликот на огнената линија, воздухот почнува да ротира и создава вертикален столб од пламен, чад и пепел.

Ротацијата внесува дополнителен кислород во пожарот и ги приближува пламените јазици до земјата. Така сувата вегетација се пали побрзо, температурата расте, а пожарот станува посилен и потешко предвидлив. Истражувањата на американската Шумска служба покажуваат дека во лабораториски услови брзината на согорувањето при создавање огнен вртлог може да биде и до седум пати поголема отколку кај обичен пожар.

Најголемата опасност е што вртлогот може да подигне запалени гранки, жар и други остатоци високо во воздухот и да ги исфрли далеку пред главниот пожар. На тој начин се создаваат нови жаришта зад противпожарните линии, покрај патиштата или во населени места што дотогаш се сметале за безбедни.

Огнениот вртлог може за кратко време да го промени правецот на ширење и да го префрли огнот преку пожарникарските екипи. Пожарникарите можат да останат заробени меѓу главниот фронт и новите жаришта создадени од летечкиот жар.

Не секој огнен вртлог има иста сила. Помалите можат да траат само неколку секунди, додека најголемите почнуваат да го контролираат однесувањето на целиот пожар. Тогаш вообичаените пресметки за брзината и правецот на ширење повеќе не се сигурни, а гаснењето станува исклучително опасно.

Големите пожари можат да создадат и сопствен временски систем. Огромната топлина предизвикува силни воздушни струења, огнени облаци, ветрови и понекогаш молњи, кои можат да запалат нови области.

Европските противпожарни служби продолжуваат да се борат со големи пожари во услови на високи температури и исушена вегетација. Сателитите на програмата „Коперникус“ во последните недели регистрираа интензивни активни пожари во повеќе европски земји, меѓу кои Франција, Грција и Шпанија.