Skip to content
Родителите веќе ги полнат кошничките со тетратки, моливи, ранци и боички, а само неколку дена пред почетокот на новата учебна година Владата подготвува нова интервенција во цените. Во вторник, на 25 август, треба да се одлучува за годинашната „училишна кошничка“, со која дел од приборот би се продавал со попуст до 15 проценти.
Но, зад бројката од 15 проценти има важен детал: годинава нема да постои една иста кошничка во сите продавници.
Според нацрт-одлуката што Министерството за економија и труд ја доставило до Владата, трговците ќе можат да понудат сопствен состав на училишната кошничка. Тоа значи дека производите, брендовите, квалитетот и крајната цена може да се разликуваат од продавница до продавница.
Во практиката, родителите ќе мора да гледаат не само колкав попуст е истакнат, туку и што точно добиваат за таа цена.
Во досега објавените информации како производи што треба да бидат опфатени се наведуваат ранци, тетратки, моливи, гуми, линијари, лепила, маркери и фломастери, блокови за цртање, како и дел од материјалите за ликовно и техничко образование.
Целосниот список и конечните правила, сепак, ќе бидат познати по владината одлука.
Предлогот предвидува кошничките да бидат јасно означени и поставени на видно место во продавниците. Треба однапред да бидат наведени производите што ги содржат и нивните цени, додека попустот ќе се пресметува директно на каса и ќе биде прикажан и на фискалната сметка.
Токму тука се наоѓа и најважната разлика што родителите треба да ја забележат: формулацијата е „до 15 проценти“.
Тоа не значи дека секој производ автоматски ќе биде поевтин за 15 проценти, ниту дека целата набавка за ученикот ќе биде намалена за толкав износ. Петнаесет проценти е максималниот најавен попуст, а конкретната заштеда ќе зависи од понудената кошничка кај конкретниот трговец.
Според родители со кои разговараше МРТ, за основниот училишен прибор заедно со ранец во овој период се потребни околу 2.500 до 3.000 денари. Облеката и обувките се дополнителен трошок и не се дел од досега објавениот список на производи во мерката.
Ако, само како пресметка, цела набавка од 2.500 денари би добила максимален попуст од 15 проценти, заштедата би изнесувала 375 денари. Кај сметка од 3.000 денари, тоа би биле 450 денари.
Во реалноста, заштедата може да биде и помала, бидејќи ќе зависи од тоа кои производи се ставени во кошничката и колкав попуст ќе понуди конкретниот трговец.
Уште една дилема е времето.
Владата треба да одлучува на 25 август, само една недела пред 1 септември, во период кога голем број семејства веќе почнале со набавките. Родителите што купуваат овој викенд практично сè уште немаат усвоена мерка според која би можеле да го планираат купувањето.
Тоа го отвора прашањето дали „училишната кошничка“ годинава пристигнува доволно рано за да ги опфати и оние семејства што традиционално купуваат прибор во втората половина на август.
И моделот е различен од оној што важеше минатата година.
Во 2025 година Владата утврди намалување од најмалку 15 проценти во малопродажбата за опфатениот училишен прибор, а цените се споредуваа со референтна цена од 1 јуни. Годинава во досега објавениот предлог се зборува за попуст до 15 проценти и за различни кошнички што ќе ги составуваат самите трговци.
Токму затоа конечната одлука ќе треба да покаже и нешто повеќе од самата бројка „15 проценти“: која ќе биде основата од која се пресметува попустот, колку долго ќе трае мерката, кои производи точно ќе бидат опфатени и како ќе се контролира дали понудената цена навистина претставува реално поевтинување.
До вторник, најавата останува предлог. А за родителите кои веќе ги разгледуваат полиците со ранци и тетратки, најважната информација ќе биде конечната цена на фискалната сметка, а не само процентот испишан над кошничката.
