Skip to content
Со приклучувањето на Србија и Северна Македонија кон иницијативата Вертикален коридор, денеска во Солун ќе биде создадена нова транспортна рута за природен гас, која ќе води од Грција до Западен Балкан, со потпишување на соодветниот Меморандум за соработка.
Спогодбата ќе ја потпишат претставниците на операторите на транспортните системи на земјите учеснички, заедно со партнери од Белград и од Скопје.
Министерката за енергетика, рударство и минерални суровини, Сања Божиновска денеска, во рамки на 10. Форум за енергетика на Југоисточна Европа (SEEF) што се одржува во Солун, ќе го потпише меморандумот за соработка за приклучување на Македонија кон Вертикалниот гасен коридор.
Потпишувањето на меморандумот е продолжение на јулскиот состанок во Атина, каде што беше формирана техничка и комерцијална работна група со задача да ги анализира интерконекциските капацитети, пазарните перспективи и проектите потребни за комерцијалната привлечност на новата рута.
Со овој меморандум, се создава нова гранка од коридорот, која продолжува по примарната рута што ги поврзува Грција, Бугарија, Романија, Молдавија и Украина. Втората гранка, низ Северна Македонија и Србија, исто така, отвора можност за иден пристап до пазарите на Унгарија и Австрија.
Динамика на работата и рокови за изградба на инфраструктура
Актот што денеска ќе биде потпишан во Солун доаѓа во време кога се забрзуваат клучните инфраструктурни проекти. Изградбата на интерконекторот меѓу Грција и Северна Македонија е во тек, а почетокот на комерцијалното работење е планиран пред крајот на 2027 година.
Северна Македонија неодамна склучи договор за проектирање и изградба на својот дел од гасоводот до Србија со компанијата „Рапид Билд“, која веќе изведува работи на грчко-северно-македонската делница.
Се планира гасоводот Северна Македонија-Србија да биде завршен до крајот на 2028 година, приближно една година по активирањето на грчката врска.
Преку овие проекти, Северна Македонија ја презема улогата на транзитна земја, додека Србија обезбедува алтернативен пат за снабдување од југ, со што ја намалува својата голема зависност од рускиот гас.
Улогата на терминалот во Александрополис и планираните капацитети
Централна позиција во новиот систем има пловечкиот FSRU терминал во Александрополис, кој ќе овозможи течен природен гас (LNG) – претежно од американско потекло – како и азербејџански гас од системот TAP, да бидат насочени кон северните пазари.
Комерцијалниот интерес е веќе потврден – Северна Македонија резервираше четири места на терминалот, додека српскиот „Србијагас“ обезбеди капацитет од 300 милиони кубни метри годишно за следните десет години.
Пред настанот во Солун и одржувањето на ТИФ, грчкиот министер за животна средина и енергетика Ставрос Папаставру ги посети објектите на компанијата „Гастраде“ во пристаништето Александрополис, откако го најави проширувањето на коридорот кон Србија и Северна Македонија уште во јули, според newmoney.gr.
Капацитетот на гасоводот помеѓу Северна Македонија и Србија се проценува на три до шест милијарди кубни метри годишно.
Оваа инфраструктура може да создаде значителна конкуренција за руските пратки во регионот и во исто време се вклопува во пошироките планови на САД за зголемување на извозот на течен природен гас (ТПГ) кон Балканот и Централна Европа.
