Skip to content
Јасен пат кон ЕУ е прашањето што повторно се отвори по настапот на премиерот Христијан Мицкоски, кој порача дека Владата го избира „потешкиот пат“ кон интеграцијата, затоа што Македонија треба да го заслужи членството со квалитет, реформи и достоинство, а не со отстапки што, според него, би ја понижиле државата.
Пораката звучи политички цврсто, но останува суштинската дилема: ако нема „пократок пат“, дали Владата има прецизен, мерлив и временски јасен пат кон ЕУ? Зашто европската интеграција не може да се води само со реторика за достоинство, колку и таа да е важна. Таа бара календар, реформски обврски, дипломатска стратегија и одговор на најтешкото прашање што ја блокира земјата — уставните измени.
Мицкоски и претходно повторуваше дека Европа е единствениот пат на Македонија, но дека нема да има „пазар“ со идентитетот и достоинството. Во истата линија се и неговите пораки дека нема уставни измени без јасни гаранции за македонскиот идентитет, јазикот и предвидливоста на процесот.
Таа позиција носи политичка логика дома. Но проблемот е што Брисел не мери само политички ставови, туку испорачани чекори. А Македонија веќе е во фаза во која секое ново одложување ја слабее преговарачката позиција и ја зголемува недовербата дека земјата навистина се движи напред.
Премиерот сега зборува за „потежок пат“, но граѓаните имаат право да прашаат што точно значи тоа. Дали тоа е пат на интензивни реформи без уставни измени во оваа фаза? Дали е дипломатски обид да се добијат европски гаранции пред гласање во Собранието? Дали е чекање подобар политички момент во ЕУ? Или, пак, формулација што звучи достоинствено, но го продолжува статус квото?
Критичкиот проблем не е во тоа што Мицкоски одбива понижување. Проблемот е дали зад таа позиција има оперативна стратегија што ќе ја помести Македонија од место. Ако Владата не нуди јасен план, тогаш „потешкиот пат“ ризикува да стане друго име за нов застој.
Европската интеграција не може да биде само одбрана од лоши решенија. Таа мора да биде и офанзива со реформи, правда, функционални институции, борба против корупцијата, економска предвидливост и дипломатска иницијатива. Ако Македонија сака да докаже дека заслужува членство „со квалитет“, тогаш тој квалитет мора да се види во судството, администрацијата, владеењето на правото и економската политика, не само во говорите.
Затоа најважното прашање по новата изјава на Мицкоски не е дали Македонија треба да оди по пократок или потежок пат. Прашањето е дали Владата конечно ќе покаже јасен пат кон ЕУ, со рокови, гаранции што реално може да ги обезбеди и реформи што ќе ја убедат и домашната јавност и Брисел дека земјата не стои во место.
