Трагедија на Егејско: преживеаните со две верзии за трагедијата

Трагедијата во Егејот добива нова, потешка димензија откако преживеани мигранти почнаа да даваат детали за смртоносниот судир меѓу нивниот чамец и пловило на Грчката крајбрежна стража во близина на островот. Во несреќата загинаа најмалку 15 лица, а спасени беа 25 мигранти, меѓу кои и деца; дел од повредените биле пренесени во болница, заедно со двајца повредени припадници на крајбрежната стража. Потрагата по можни исчезнати траеше и по првичната интервенција.

Она што ја прави оваа приказна особено чувствителна е судирот на наративи. Според информациите од истрагата што ги пренесува Скопје1, дел од мигрантите тврделе дека патролен брод им насочил светилка „пред“ чамецот за криумчарење, по што дошло до судир. Други, пак, изјавиле дека не виделе што точно се случило – само се нашле во вода веднаш по ударот. Во спротивност со тоа, официјалниот штаб на крајбрежната стража соопштил дека чамецот нагло свртел надесно и удрил во десната страна на патролниот брод.

Во меѓувреме, Ројтерс јави дека крајбрежната стража наводно го забележала пловилото со мигранти и му наредила да се врати назад, по што „криумчарите маневрирале“ кон нивното пловило и предизвикале судир. Агенцијата наведува и дека не можела независно да утврди како точно дошло до ударот, што ја потврдува и суштинската дилема: на море, во секунди и во темнина, фактите лесно се губат во верзии.

Додека јавноста бара одговори, истрагата добива и кривично-правна насока. Според eKathimerini, обвинител на Хиос наложил апсење на преживеан осомничен – повреден државјанин на Мароко – за кого ЕРТ, според нивните информации, тврдела дека бил посочен од авганистански преживеани како лице кое го управувало гуменото пловило со најмалку 40 лица. Официјалните околности на судирот, сепак, и натаму остануваат нејасни.

Токму оваа нејаснотија ја отвора пошироката политичка сенка над секоја ваква трагедија во Егејот. Во последните години Грција е под континуиран притисок поради обвинувања за „пушбек“ практики и насилен одврат на мигранти на море – обвинувања што властите ги негираат. Во материјалите што ги пренесува Ројтерс се наведува дека Фронтекс разгледувал повеќе случаи поврзани со потенцијални прекршувања на човекови права, што ја прави секоја несреќа со вмешаност на државни пловила уште посензитивна – и за дома, и за надвор.

На крајот, фактите засега се сведуваат на три клучни линии: има најмалку 15 загинати и десетици преживеани и повредени; постојат две спротивставени верзии за тоа како дошло до судирот; и истрагата сè уште се обидува да ја реконструира вистината меѓу сведочења, службени извештаи и ограничени можности за независна проверка на настан што се случил на море. Во вакви случаи, разликата меѓу „инцидент“ и „одговорност“ зависи од она што ќе се докаже, не од она што ќе се тврди.

Зачлени се на нашиот е-билтен