Вучиќ против иницијативата во Вашингтон: Србија ќе се бори Косово да не влезе во НАТО

Српскиот претседател Александар Вучиќ изјави дека Србија ќе се бори против обидите Косово да се интегрира во НАТО, откако тројца американски конгресмени во Претставничкиот дом поднесоа резолуција со која се изразува поддршка за приближување на Косово кон Алијансата.

Вучиќ, говорејќи во Панчево, рече дека е запознаен со иницијативата и оцени дека таа не е изненадување за Белград. Тој посочи дека вакви обиди, според него, веќе се правеле преку Хрватска и Албанија, кои се членки на НАТО, но изрази надеж дека Косово нема да стане дел од Алијансата.

„Ќе се бориме да го спречиме тоа“, изјави Вучиќ, додавајќи дека Србија смета на фактот дека четири земји членки на НАТО не ја признаваат независноста на Косово.

Резолуцијата во американскиот Конгрес ја поднесоа конгресмените Кит Селф, Ричи Торес и Мајк Лолер. Во неа се изразува силна поддршка за интеграцијата на Косово во НАТО, со образложение дека тоа би придонело за регионална стабилност и би ја зајакнало безбедносната архитектура во Југоисточна Европа.

Иницијативата, сепак, не значи дека Косово е блиску до формално членство. НАТО одлуките за прием на нови членки ги носи со консензус на сите сојузници, а четири земји членки на Алијансата – Грција, Романија, Словачка и Шпанија – сè уште не ја признаваат независноста на Косово. Токму тоа останува најголемата институционална пречка за секој формален чекор кон членство.

Косово прогласи независност во 2008 година, но Србија не ја признава неговата државност и продолжува да го третира прашањето како едно од клучните национални и безбедносни прашања. За Белград, евентуален напредок на Косово кон НАТО би значел дополнително меѓународно зацврстување на косовската државност, додека за Приштина тоа е дел од стратегијата за евроатлантска интеграција.

НАТО е присутен на Косово преку мисијата КФОР од 1999 година, со мандат за поддршка на мирот и стабилноста. Алијансата во последните години повеќепати ја нагласуваше потребата Белград и Приштина да го забрзаат дијалогот и да ги нормализираат односите, особено по тензиите во северно Косово.

Резолуцијата во Вашингтон ја отвора темата во момент кога Косово се обидува да го зајакне својот безбедносен профил и да се претстави како партнер на западните сојузници. Србија, пак, ја користи блокадата од земјите што не го признаваат Косово како главен дипломатски аргумент против неговото членство во меѓународни организации.

Политички, изјавата на Вучиќ е сигнал дека Белград нема да го третира прашањето како симболична иницијатива од неколку конгресмени, туку како дел од пошироката борба околу меѓународниот статус на Косово. За Приштина, пак, секоја поддршка од американскиот Конгрес е важна порака, дури и кога патот до НАТО останува долг и блокиран од консензусот во Алијансата.