Најголемиот глечер на светот, А-23А, „ледениот џин“ кој се одвои од Антарктикот во 1986 година, моментално доживува драматичен крај на отворено море. Огромниот мраз е прекриен со сини езерца од стопена вода и толку раскршен што научниците го опишуваат како „маса натопена со вода, слична на сунѓер“. По скоро четири децении патување, глечерот го достигна крајот кој никој не очекуваше дека ќе биде толку драматичен.
Сателитот Terra на НАСА го сними глечерот на 26 декември 2025 година, при што веќе беше сериозно оштетен. Каде што некогаш се протегаше ивицата на совршено белата површина, денес се гледаат огромни базени со стопена вода.
Научниците предупредуваат дека синиот мирен изглед може да биде измамлив. Водата која се собира во пукнатините со својата тежина буквално го разделува мразот. „Тоа е притисок кој глечерот не може да го издржи“, објаснува Тед Скамбос од Универзитетот во Колорадо. Особено загрижува тенката бела линија покрај ивицата, природна бариера која сè уште го задржува дел од стопената вода пред таа целосно да се истури во океанот.
Исто така, на површината на ледникот се забележуваат совршено рамни сини-бели линии – древни траги од илјадници години кои А-23А ги оставил на подлогата на Антарктикот. Тие денес ги насочуваат тековите на стопената вода, правејќи го ледникот уште нестабилен.
Новите сателитски снимки откриваат и „blowout“ – момент кога притисокот од водата го пробива аголот на ледникот и создава водопад кој се нурнува десетици метри длабоко во океанот. Овие појави јасно покажуваат дека А-23А влегува во финалната фаза од своето постоење.
Научниците се согласуваат дека глечерот нема да го преживее антарктичкото лето. Морските струи го туркаат кон се потоплите води, каде температурата веќе изнесува околу 3°C – критично за структурата на вечниот мраз. „Неговото време истекува“, предупредува Крис Шуман.
Сепак, исчезнувањето на А-23А носи скапоцени сознанија. Тој речиси три децении бил заглавен во морето Ведел, за потоа да започне неверојатно криволичесто патување, речиси да се судри со островот Јужна Џорџија и повторно да биде ослободен. Неговата „смрт“ ќе помогне да се разберат идните промени на ледниците кои во наредните децении ќе го напуштаат Антарктикот многу побрзо.
Додека А-23А се распаѓа, нови глечери веќе чекаат на аголот на континентот – А-81, B22A и D15A, секој со површина поголема од 1500 км², кои пред или потоа ќе тргнат кон север и топлите води, каде ги чека неизбежен крај.