Пратеничките прашања ја соочија власта со реалноста зад ветувањата

Пратенички прашања денес во Собранието ја претворија владината отчетност во судир околу животниот стандард, празниот буџет, сомнежите за селективна правда и европските реформи, откако опозицијата ја нападна власта дека бега од реалноста на граѓаните, а министрите и премиерот одговараа со уверувања дека цените се под контрола, реформите се движат и институциите постапуваат законито.

СТАНДАРДОТ КАКО ПРВ ТЕСТ ЗА ВЛАДАТА

Најсилниот економски судир се отвори околу минималната плата, цените и мерките за ранливите граѓани. Пратеничката Јована Тренчевска го праша министерот за економија и труд Бесар Дурмиши дали минималецот не се зголемува на 600 евра затоа што буџетот е празен и дали поради истата причина нема нов пакет мерки за социјално ранливите граѓани. Таа ја поврза темата со 1 Мај и оцени дека работниците се оставени со минимална плата што не може да ја покрие синдикалната кошница, која според нејзините наводи достигнува околу 69.000 денари.

Дурмиши возврати дека Владата спроведува конкретни и континуирани мерки за заштита на стандардот. Според него, инфлацијата е стабилизирана и се движи меѓу 4,5 и 4,9 проценти, а кај 55 основни производи растот на продажните цени бил минимален. Тој најави дека се разгледуваат и нови таргетирани мерки, меѓу кои намалување на ДДВ за основните прехранбени производи и повторно ограничување на маржите.

Но, токму тука остана главната политичка пукнатина. Власта тврди дека цените се ставени под контрола, додека опозицијата инсистира дека граѓаните не ја чувствуваат таа контрола во продавница, на пазар и пред сметките. Разликата меѓу бројките од говорницата и секојдневието на граѓаните беше една од главните линии на денешната седница.

СОМНЕЖОТ ЗА ПОТКУП И ПРАШАЊЕТО КОЈ Е ЗАШТИТЕН

Втората тешка тема беше случајот со апсењето на директорот на Државниот инспекторат за земјоделие за примање поткуп од 50.000 евра. Пратеничката Славјанка Петровска го праша министерот за внатрешни работи Панче Тошковски дали акцијата била прекината предвреме и дали со тоа се штити министерот за земјоделие Цветан Трипуновски. Таа тврдеше дека локацијата на апсењето, според фотографиите што ги презентираше, е поврзана со подземни гаражи што водат до стан на Трипуновски.

Тошковски ги отфрли наводите како манипулација и оцени дека тезите на Петровска се „поблиску до научна фантастика отколку до реалноста“. Според него, лицето било уапсено таму каде што ги примило парите, а во објектот живееле повеќе поранешни и сегашни функционери. Петровска, пак, возврати дека не станува збор за политичка инвентивност, туку за факти што институциите не ги објасниле доволно јасно.

Овој дел од седницата ја отвори најчувствителната тема за власта: дали институциите постапуваат до крај кога предметот може да допре до повисоко политичко ниво, или јавноста повторно добива само делумен епилог со еден уапсен функционер и многу неодговорени прашања.

ЕВРОПСКАТА АГЕНДА МЕЃУ ОПТИМИЗАМ И РОКОВИ

Премиерот Христијан Мицкоски се обиде да ја премести дебатата кон европската агенда, најавувајќи дека наскоро од Брисел ќе пристигне информација дека земјата, од последна во регионот, сега е „рамо до рамо со Црна Гора“. Тој рече дека до крајот на јуни треба да се завршат десет индикатори од грејс-периодот и очекува најмалку седум или осум да бидат исполнети во рок.

Сепак, и во тој дел се појави признание што ја прави владината позиција помалку комотна. Мицкоски јавно кажа дека Владата нема намера да го исполни индикаторот поврзан со целосно повлекување на државата од учество во набавката на електрична енергија, бидејќи тоа, според него, би можело да ја зголеми цената за домаќинствата за 30 до 35 проценти.

Така, власта истовремено испраќа две пораки: дека реформскиот процес напредува и дека одредени обврски нема да ги исполни ако смета дека носат ценовен удар. Политички, тоа може да звучи рационално. Но, институционално, отвора прашање колку е стабилна реформската агенда ако секој индикатор може да стане предмет на домашна политичка проценка.

Денешните пратенички прашања покажаа дека Владата не е под притисок само од опозицијата, туку и од сопствените ветувања. Минималецот од 600 евра, контролата на цените, борбата против корупцијата и европските реформи не се одделни теми, туку истиот тест за власта: дали може да испорача резултати што граѓаните ќе ги почувствуваат, или ќе продолжи да ги заменува со бројки, уверувања и објаснувања од собраниската говорница.

Зачлени се на нашиот е-билтен