Skip to content
Maglaj Spirit Weekend не е само фестивал. Тој претставува платформа што преку културата ги обединува младите лидери, уметниците, активистите, претставниците на институциите, меѓународните организации и локалните заедници, создавајќи простор за нови пријателства, идеи и регионална соработка во Западен Балкан.
Кога минатиот петок вечерта се изгаснаа светлата над средновековната тврдина во Маглај и на платното се појави првиот кадар, стотици посетители седеа рамо до рамо на камен стар неколку векови. Петтото, јубилејно издание на Maglaj Spirit Weekend, регионален фестивал на филм, дијалог и музика, кое се одржа на 24 и 25 јули, уште еднаш го потврди она што организаторите го повторуваат уште од првиот ден: културата е најкраткиот пат од човек до човек.
Во организација на Здружението на млади Dictum Factum, фестивалот и оваа година остана верен на својата мисија – создавање простор во кој филмот и разговорот отвораат теми за заедничката иднина, помирувањето, идентитетот и улогата на младите во развојот на општеството. Низ досегашните изданија поминаа повеќе од 5.000 учесници од целиот регион, со што Maglaj Spirit Weekend прерасна во една од најпрепознатливите младински културни иницијативи во Босна и Херцеговина.
„Ова не е само фестивал“, вели Ади Софтиќ, организатор на настанот, и додава: „Одржувајќи го веќе петта година на тврдината во Маглај, се обидуваме да ги поттикнеме институциите, јавноста и граѓаните и да укажеме на потребата од обнова на значајните културно-историски споменици, како што е оваа тврдина. Каменот што не се користи, пропаѓа. Ние одлучивме да го користиме, и тоа на најубавиот можен начин така што на него ќе донесеме млади луѓе од целиот регион.“
Софтиќ истакнува дека најголема вредност на фестивалот е токму она што не се гледа во програмата.
„Од година во година, овде се среќаваат луѓе кои инаку никогаш не би се сретнале. Некој од Приштина и некој од Добој, некој од Белград или Тирана и некој од Жепче. А она што останува по фестивалот не се фотографиите, туку телефонските броеви, заедничките апликации за проекти и пријателствата што траат со години“, порачува Софтиќ.
Тој особено го нагласува значењето на поддршката од Европската Унија, која оваа година беше претставена преку иницијативата „ЕУ со тебе“.
„Оваа поддршка нѝ е значајна не само материјално, туку и во однос на промоцијата и ресурсите. На крајот на краиштата, сè започна токму таму – Младите европски амбасадори од програмата WeBalkans воедно се и коосновачи на фестивалот. И јас самиот бев Млад европски амбасадор и знам колку таа мрежа може да му отвори врати на еден млад човек од мала средина.“
Прва вечер: филм што ги поврзува генерациите
По краткиот документарен филм за работата на Здружението на млади Dictum Factum и свеченото отворање, публиката ја проследи проекцијата на култното регионално остварување „Лаење кон ѕвездите“, филм што веќе долго време обединува различни генерации гледачи пред ист екран.
Потоа следуваше разговорот покрај огнот „Поврзувајќи ги разликите, ја градиме иднината“, во кој учествуваа организаторот на фестивалот Ади Софтиќ и претставници од мрежата на Млади европски амбасадори од програмата WeBalkans. Беа отворени теми за меѓусебно разбирање, регионална соработка, европски вредности и одговорноста на младите во изградбата на заедничката иднина на Западен Балкан.
Своите искуства ги споделија и младите амбасадорки Ена Хајдаревиќ и Јована Јаќимовиќ, порачувајќи дека ваквите средби имаат непроценливо значење и дека вмрежувањето и соочувањето со различни перспективи не создаваат само пријателства, туку и конкретни можности за идни заеднички проекти.
Втор ден: прошетка низ градот и приказни што остануваат
Саботата, 25 јули, започна нешто помирно – со утринско дружење со кафе во Стариот град и програмата Tour de Maglaj, која вклучи обиколка на културно-историските знаменитости на градот заедно со гостите на фестивалот.
Вечерната програма беше отворена со претставување на успешни младински приказни и резултати од регионалната соработка, остварени преку мрежата на Млади европски амбасадори и проектите на здружението. Потоа следуваше проекција на филмот „Павилјон“, комедија што зад смеата отвора прашања за достоинството, општествените улоги и човечките односи.
Врвот на вечерта беше разговорот покрај огнот „Премостувајќи го минатото, сакајќи ја иднината“, во кој учествуваа Јасна Диклиќ, Селма Рамовиќ и Ади Софтиќ. Се разговараше за соочувањето со минатото, културата на сеќавање, уметноста како двигател на општествените промени и одговорноста на новите генерации за создавање поотворено и потолерантно општество.
„Љубовта, пријателството, заедништвото, работата, љубопитноста – тоа е она што му прилега на еден млад човек и што носи позитивни промени. Сè друго е минливо“, заклучи Јасна Диклиќ.
Повеќе од фестивал – платформа што го обединува регионот: За организаторите, Maglaj Spirit Weekend одамна не е само програма на хартија. Тоа е платформа што ги обединува младите лидери, уметниците, активистите, претставниците на институциите, меѓународните организации и локалните заедници. Автентичниот амбиент на средновековната тврдина секоја година одново го потврдува истото – Маглај може да биде место за средба на целиот регион, град во кој културата ги надминува границите, филмот отвора дијалог, а музиката ги поврзува луѓето.
