Skip to content
Турската полиција и жандармерија провериле над 600.000 сметки на социјалните мрежи во 2025 година, идентификувајќи повеќе од 210.000 корисници чии случаи биле проследени до надлежните органи за следење, според годишните извештаи на двете служби, цитирани од весникот „Биргунџ“.
Генералниот директорат на полицијата проверил 257.481 профили во она што го нарекува „виртуелно патролирање“. Полицијата ги идентификувала корисниците зад 162.298 профили и ги испратила нивните податоци до судските органи.
Според извештајот, мониторингот опфаќал објави за кои се сомневало дека содржат терористичка пропаганда, промовираат или олеснуваат продажба на нелегални дроги, јавно поттикнуваат омраза или непријателство и заговараат насилство врз жени или животни.
Полицијата, исто така, ги следела објавите што се сметаат за навредливи за претседателот Реџеп Таип Ердоган, загрозуваат територијалниот интегритет или јавната безбедност на Турција, содржат навреди кон турската нација, Република Турција или државните институции, како и ги кршат законите што го штитат Мустафа Кемал Ататурк, основачот на модерна Турција.
Како резултат на мониторингот, вкупно 8.471 лица беа приведени. Од нив, 496 беа во притвор до судење, 1.360 беа ослободени под судски надзор, а 6.615 беа ослободени без никакви такви мерки.
Одделно од полицијата, Генералната команда на жандармеријата провери 342.699 профили на социјалните медиуми во 2025 година. Идентитетите на 47.936 корисници беа утврдени и нивните случаи беа проследени до надлежните институции за понатамошно постапување.
Вкупно, двете служби проверија 600.180 профили и идентификуваа 210.234 корисници.
Податоците покажуваат нагло зголемување во споредба со 2024 година, кога полицијата и жандармеријата проверија вкупно 374.030 профили и идентификуваа 122.264 корисници. Бројот на потврдени профили се зголеми за околу 60%, а бројот на идентификувани корисници за приближно 72%.
Во 2024 година, полицијата провери 198.364 профили и идентификуваше 86.170 корисници. Вкупно 3.317 лица беа приведени, а 384 од нив останаа во притвор чекајќи судење.
Истата година, жандармеријата провери уште 175.666 профили и идентификуваше 36.094 корисници, чии случаи беа проследени за понатамошно постапување.
Податоците беа објавени во услови на долгогодишни критики за ограничувањата на Турција за слободата на изразување на интернет и честото гонење на новинари, политичари и обични корисници на социјалните медиуми за критикување на владини претставници.
Член 299 од турскиот кривичен законик го криминализира навредувањето на претседателот и носи затворска казна од една до четири години.
Во 2021 година, Европскиот суд за човекови права пресуди дека кривичните постапки покренати според оваа одредба се некомпатибилни со слободата на изразување.
Судот рече дека шефовите на држави не треба да уживаат поголема заштита од критики од другите граѓани и ја повика Турција да го усогласи своето законодавство со Европската конвенција за човекови права. Турските власти сè уште не ја измениле или укинале одредбата.
Загриженоста за ваквите гонења е дел од пошироките критики за ограничувањата на онлајн изразувањето во Турција.
Извештајот „Слобода на интернет 2025“ на Фридом Хаус ја класифицира Турција како „неслободна“ и добива 31 од можни 100 поени. Организацијата како причини ги наведе кривичните обвиненија против корисниците на социјалните медиуми, блокирањето на страници и сметки, наредбите за отстранување содржини и намерното забавување на платформите на социјалните медиуми за време на протестите.
