Skip to content
Данска, Гренланд и САД утре би требало да потпишат нов безбедносен договор за Гренланд, кој треба да донесе промена во начинот на кој се организира безбедноста на стратешки важниот Арктик. Договорот се очекува да биде потпишан во Њујорк, во рамки на Генералното собрание на ОН.
Според данскиот министер за надворешни работи Ларс Локе Расмусен, безбедноста на Арктикот повеќе нема да биде само одговорност на Данска и САД, туку во поголема мера ќе биде во рамки на НАТО. Тој оцени дека со договорот Алијансата ќе има поголема улога во заштитата на регионот.
Договорот доаѓа по месеци тензии предизвикани од американскиот претседател Доналд Трамп, кој повеќепати изразуваше интерес САД да воспостават контрола врз Гренланд. Трамп неодамна изјави дека новиот договор на Вашингтон му дава „трајна контрола“ врз безбедноста на островот. Данска и Гренланд, сепак, нагласуваат дека договорот ќе го почитува нивниот суверенитет.
Точната содржина на договорот сè уште не е објавена, па останува отворено прашањето какви дополнителни права и обврски ќе добијат САД, Данска и НАТО. Вашингтон веќе најави зголемено воено присуство, додека Данска се обврза на дополнително зајакнување на своите капацитети на островот.
Гренланд има огромно стратешко значење поради својата позиција меѓу Северна Америка и Европа, но и поради растечкото геополитичко значење на Арктикот. НАТО веќе ја засилува активноста во регионот преку операцијата „Arctic Sentry“, со која сојузниците ја координираат безбедноста на Арктикот.
Со новиот договор, прашањето за Гренланд од билатерален спор меѓу Вашингтон и Копенхаген сè повеќе се претвора во пошироко прашање на безбедноста на НАТО и целиот Арктик.
