Skip to content
Иран да крене бело знаме е најновата порака што американскиот претседател Доналд Трамп ја испрати од Овалната соба, во момент кога Вашингтон тврди дека примирјето технички сè уште важи, но тензиите околу Ормускиот Теснец, нападите врз бродови и американската блокада ја држат кризата на раб на нова ескалација.
Трамп оцени дека иранската воена моќ е сериозно ослабена и тврдеше дека Техеран приватно сака договор со САД, иако јавно продолжува со остра реторика. Тој порача дека Иран „треба да го направи паметното“ и да влезе во договор, додавајќи дека не сака ново убивање Иранци.
Американскиот претседател ја пофали блокадата на иранските пристаништа, опишувајќи ја како цврста и ефикасна. Кога беше прашан што би значело иранско прекршување на примирјето, Трамп не даде конкретен праг, туку порача дека Техеран знае што не треба да направи.
Пентагон, сепак, настапи со двојна порака: САД не бараат борба, но се подготвени на силен одговор ако Иран нападне американски сили или комерцијални бродови. Американскиот секретар за одбрана Пит Хегсет рече дека примирјето не е завршено, иако Вашингтон продолжува со операција за помош на бродовите заглавени во регионот.
Генералот Ден Кејн изјави дека иранските потези по прогласувањето на примирјето, меѓу кои напади врз комерцијални пловила, заплени на контејнерски бродови и напади врз американски сили, засега се третираат како активности под прагот за обновување на големи борбени операции. Тоа значи дека Вашингтон намерно остава простор за контрола на кризата, иако воената реторика станува сè поостра.
Во исто време, американските сили продолжуваат да го обезбедуваат поморскиот коридор низ Ормускиот Теснец, каде илјадници морнари и повеќе од 1.500 пловила остануваат во зона на неизвесност. Според AP, американската војска има повеќе од 100 авиони што патролираат над регионот, додека Иран го третира американското присуство како кршење на примирјето.
Ова ја прави пораката на Трамп повеќе од обична политичка провокација. Таа е дел од притисокот врз Иран да прифати договор под услови што Вашингтон ги смета за поволни, но истовремено носи ризик Техеран да одговори со нови потези за да покаже дека не е принуден на капитулација.
Најголемата опасност е што двете страни различно го читаат истиот момент. САД тврдат дека покажуваат сила, но и воздржаност. Иран тврди дека американската операција и блокадата се закана. Светските пазари, пак, ја гледаат кризата низ нафтата, транспортот и можноста секој нов напад да ја претвори дипломатската пресметка во нова воена фаза.