Skip to content
Изнајмуваните е-тротинети во Брисел ќе исчезнат од улиците од јануари 2027 година, откако регионалните власти одлучија да не ги продолжат дозволите на операторите „Болт“ и „Дот“, повикувајќи се на раст на несреќите, блокирани тротоари и сè почеста злоупотреба на овие возила од криминални групи.
Одлуката се однесува на споделените, односно изнајмувани електрични тротинети, а не значи целосна забрана за сите форми на микромобилност. Брисел најавува дека од 2027 година ќе останат достапни споделени велосипеди и електрични велосипеди, додека системот со е-тротинети за изнајмување нема да добие нова дозвола.
Регионалната влада соопшти дека актуелните лиценци на двата преостанати оператори истекуваат на крајот на 2026 година. По тој датум, нови оператори нема да можат да нудат изнајмување електрични тротинети во белгиската престолнина.
Клучниот аргумент на властите е безбедноста. Во 2025 година во Брисел биле повредени 666 лица во несреќи поврзани со електрични тротинети, што претставува раст од 26 проценти во однос на претходната година. Надлежните предупредуваат дека падовите од тротинети често предизвикуваат потешки повреди на глава и лице, бидејќи возачите се поизложени отколку кај велосипедите.
Вториот проблем е јавниот простор. Неправилно паркираните тротинети често ги блокираат тротоарите, влезовите, пешачките патеки и пристапот за лица со намалена подвижност, родители со колички и повозрасни граѓани. За град како Брисел, каде тротоарите и велосипедските патеки веќе се под притисок, тоа стана политичко и урбано прашање, не само транспортен детал.
Третиот аргумент е најчувствителен: криминалната злоупотреба. Бриселските власти наведуваат дека споделените е-тротинети биле користени од дилери на дрога и организирани криминални групи, а во 2025 година биле поврзани со 25 пукања во градот. Токму ова ја претвори дебатата од прашање за удобен превоз во прашање за јавна безбедност.
Министерката за мобилност на Брисел, Елке ван ден Брант, ја брани одлуката како избор за побезбеден и поуреден градски простор. Според регионалната влада, целта не е да се укине алтернативниот превоз, туку да се пренасочи кон споделени велосипеди и електрични велосипеди, кои се сметаат за подобро вклопени во градската инфраструктура.
Операторите не се согласуваат со таквиот пристап. „Болт“ изрази разочарување и предупреди дека споделените тротинети и електричните велосипеди не се целосно заменливи услуги. Компанијата тврди дека забраната може да ги турне корисниците кон приватни тротинети, кои се помалку регулирани, потешко следливи и без операторски надзор.
Брисел не е прв европски град што се откажува од споделените е-тротинети. Париз, Мадрид и Прага веќе ги отстранија од улиците, по слични дебати за несреќи, хаос на тротоарите и притисок врз јавниот простор. Така, некогашниот симбол на брза урбана мобилност сè почесто станува проблем што градовите го решаваат со забрана наместо со нови правила.
За туристите и патниците, ова значи дека Брисел од 2027 година ќе има поинаква мапа на движење низ градот. Наместо тротинети за кратки релации, градот ќе се обиде да ја засили мрежата на споделени велосипеди и електрични велосипеди, вклучително и модернизација на системот „Вило“.
Бриселската одлука ја покажува пошироката европска промена: градовите сè помалку ги гледаат е-тротинетите како едноставно решение за сообраќајот, а сè повеќе како тест за тоа колку јавниот простор може да издржи нови форми на превоз без да стане понебезбеден и понеуреден.
