Европратеници обвинуваат: Италија ја „крие вистината“ за мигрантскиот центар во Албанија

Италијанската влада се соочува со сериозни обвинувања дека се обидува да ја „скрие вистината“ за условите во мигрантскиот притворен центар во Гјадер, Албанија, откако делегација на Европскиот парламент тврди дека ѝ бил ограничен пристапот за инспекција.

Европратеничката Кристина Гуарда од Зелените/Алијанса на левицата (AVS) изјави дека при посетата на објектот, кој е под италијанска надлежност, на делегацијата ѝ било оневозможено да добие клучни информации, меѓу кои и точниот број на притворени лица. Дополнително, пратениците тврдат дека не им било дозволено да влезат во ќелиите и да ја проверат состојбата во која се наоѓаат мигрантите.

Според Гуарда, сведочењата што успеале да ги соберат укажуваат на секојдневие обележано со „безизлезност и отуѓување“, при што притворените лица се наоѓаат во состојба на правна и психолошка неизвесност.

Таа предупреди дека според официјален регистар на „критични настани“, од средината на мај во центарот биле регистрирани најмалку шест обиди за самоубиство, како и повеќе случаи на самоповредување. Дополнително, Гуарда наведе дека употребата на психотропни лекови меѓу притворените лица е „константна“, а многумина деновите ги поминуваат во спиење поради недостиг на активности.

„Еден од притворените ми рече дека секој ден го живее во потрага по слобода. Оваа состојба е дехуманизирачка и мора сериозно да се разгледа“, изјави таа, додавајќи дека во објектот владееле и екстремно високи температури.

Центарот во Гјадер, заедно со уште еден објект во Шенѓин, е отворен во 2024 година како дел од контроверзен договор меѓу Италија и Албанија за обработка на барања за азил надвор од територијата на Европската Унија. Според моделот, мигрантите кои италијанските власти ги пресретнуваат на море може да бидат префрлени во овие центри, каде што се обработуваат нивните случаи и се организира нивна евентуална депортација.

Проектот, кој чини околу 130 до 140 милиони евра годишно, се соочува со бројни правни и политички оспорувања. Италијанските судови веќе имаат блокирано дел од трансферите, оценувајќи дека некои земји на потекло не се безбедни за враќање на мигрантите.

Иако капацитетот на центарот е околу 70 до 80 лица во моментот, објектите во Албанија се предвидени да примат до 1.000 луѓе, со договорен максимум од 3.000 лица истовремено. Во меѓувреме, Европскиот парламент неодамна усвои план за создавање „офшор центри“ за враќање на мигранти надвор од ЕУ, што дополнително ја отвора дебатата за ваквиот модел.

Од италијанската влада и надлежните институции во Албанија засега нема официјален одговор на обвинувањата дека на европратениците им бил оневозможен целосен пристап.

Друг европратеник, Тине Стрик од Холандија, ја оцени посетата како „разочарувачка и срамна“, истакнувајќи дека делегацијата не добила податоци ниту можност реално да ги провери условите во центарот.

Во меѓувреме, дел од италијанската политичка сцена ја брани иницијативата. Претставници на десницата кои го посетија центарот претходно го оценија како „модерен и функционален објект“, што дополнително ги продлабочува политичките поделби околу миграциската политика на Рим.